ਸਮੁੰਦਰੀ ਪੰਛੀਆਂ ਦੀ ਮੌਤ ਦਾ ਰਹੱਸ: ਲੰਮੀ ਲਾਈਨ ਮੱਛੀ ਫੜਨ ਦਾ ਪੰਜਾਬੀ ਤੱਟਾਂ 'ਤੇ ਕਹਿਰ

**ਛੋਟਾ ਜਵਾਬ:** ਹਾਂ, ਲੰਮੀ ਲਾਈਨ ਮੱਛੀ ਫੜਨ (longline fishing) ਭਾਰਤੀ ਤੱਟਾਂ 'ਤੇ ਹਰ ਸਾਲ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਸਮੁੰਦਰੀ ਪੰਛੀਆਂ ਦੀ ਮੌਤ ਦਾ ਕਾਰਨ ਬਣਦੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਗੁਜਰਾਤ ਅਤੇ ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਦੇ ਤੱਟ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਇਹ ਮੌਤਾਂ ਬਾਈਕੈਚ (bycatch) ਕਾਰਨ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ, ਜਦੋਂ ਪੰਛੀ ਚਾਰੇ ਵਾਲੇ ਕੰਡਿਆਂ 'ਤੇ ਫਸ ਕੇ ਡੁੱਬ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਸਮੁੰਦਰੀ ਵਾਤਾਵਰਨ ਅਤੇ ਨੈਤਿਕ ਸੈਰ-ਸਪਾਟੇ ਲਈ ਵੱਡਾ ਖ਼ਤਰਾ ਹੈ।

ਇਹ ਸੰਕੇਤ ਕਿੱਥੋਂ ਮਿਲਿਆ? ਸਮੁੰਦਰੀ ਪੰਛੀਆਂ ਦੀ ਮੌਤ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਸੁਰਾਗ

2023 ਦੀ ਇੱਕ ਠੰਡੀ ਸਵੇਰ ਨੂੰ, ਗੁਜਰਾਤ ਦੇ ਵੇਰਾਵਲ ਬੰਦਰਗਾਹ 'ਤੇ ਸਥਾਨਕ ਮਛੇਰਿਆਂ ਨੇ ਇੱਕ ਅਜੀਬ ਦ੍ਰਿਸ਼ ਦੇਖਿਆ: ਇੱਕ ਕਿਸ਼ਤੀ ਦੇ ਡੈੱਕ 'ਤੇ ਲਗਭਗ 40 ਮਰੇ ਹੋਏ ਸਮੁੰਦਰੀ ਪੰਛੀ ਪਏ ਸਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਸ਼ੀਅਰਵਾਟਰ ਅਤੇ ਪੈਟਰਲ ਸਨ। ਇਹ ਘਟਨਾ ਕਿਸੇ ਰਸਮੀ ਰਿਪੋਰਟ ਵਿੱਚ ਦਰਜ ਨਹੀਂ ਹੋਈ, ਪਰ ਇਸਨੇ ਸਥਾਨਕ ਵਾਤਾਵਰਨ ਕਾਰਕੁਨਾਂ ਦਾ ਧਿਆਨ ਖਿੱਚਿਆ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇਸ ਮੁੱਦੇ ਨੂੰ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਏਜੰਸੀਆਂ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਾਉਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ।

ਇਹ ਸਿਰਫ਼ ਇੱਕ ਘਟਨਾ ਨਹੀਂ ਸੀ। ਪੱਛਮੀ ਭਾਰਤ ਦੇ ਤੱਟਾਂ 'ਤੇ ਮਛੇਰਿਆਂ ਦੇ ਸਮੂਹਾਂ ਨੇ ਪਿਛਲੇ ਦਹਾਕੇ ਵਿੱਚ ਅਜਿਹੀਆਂ ਘਟਨਾਵਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿੱਚ ਵਾਧਾ ਦੇਖਿਆ ਹੈ, ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਸ਼ਤੀਆਂ ਵਿੱਚ ਜੋ ਟੂਨਾ ਅਤੇ ਸਵੋਰਡਫਿਸ਼ ਲਈ ਲੰਮੀ ਲਾਈਨਾਂ ਵਰਤਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਹਨਾਂ ਲਾਈਨਾਂ ਵਿੱਚ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਕੰਡੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਸਮੁੰਦਰੀ ਪੰਛੀਆਂ ਲਈ ਘਾਤਕ ਜਾਲ ਬਣ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।

ਕਾਗਜ਼ੀ ਕਾਰਵਾਈ: ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਅੰਕੜਿਆਂ ਦੀ ਜਾਂਚ

ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਮੱਛੀ ਪਾਲਣ ਵਿਭਾਗ (Department of Fisheries) ਦੇ 2024 ਦੇ ਅੰਕੜਿਆਂ ਅਨੁਸਾਰ, ਗੁਜਰਾਤ ਅਤੇ ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਵਿੱਚ ਲੰਮੀ ਲਾਈਨ ਕਿਸ਼ਤੀਆਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਪਿਛਲੇ ਪੰਜ ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ 22% ਵਧੀ ਹੈ। ਪਰ ਇਹਨਾਂ ਅੰਕੜਿਆਂ ਵਿੱਚ ਬਾਈਕੈਚ ਜਾਂ ਸਮੁੰਦਰੀ ਪੰਛੀਆਂ ਦੀ ਮੌਤ ਦਾ ਕੋਈ ਜ਼ਿਕਰ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਸਰਕਾਰੀ ਰਿਪੋਰਟਾਂ ਸਿਰਫ਼ ਮੱਛੀ ਦੀ ਪੈਦਾਵਾਰ 'ਤੇ ਕੇਂਦਰਿਤ ਹਨ।

ਇਸ ਖਾਲੀਪਣ ਨੂੰ ਭਰਨ ਲਈ, ਵਾਤਾਵਰਨ ਸੰਸਥਾ ਡਬਲਯੂਡਬਲਯੂਐਫ-ਇੰਡੀਆ (WWF-India) ਨੇ 2023 ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਅੰਤਰਿਮ ਰਿਪੋਰਟ ਜਾਰੀ ਕੀਤੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਦਾਅਵਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਕਿ ਗੁਜਰਾਤ ਦੇ ਤੱਟਾਂ 'ਤੇ ਹਰ ਸਾਲ ਘੱਟੋ-ਘੱਟ 8,000 ਸਮੁੰਦਰੀ ਪੰਛੀ ਮਰਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਅੰਕੜਾ ਸਿਰਫ਼ ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਸ਼ਤੀਆਂ ਤੋਂ ਇਕੱਠਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ਜੋ ਨਿਯਮਤ ਤੌਰ 'ਤੇ ਰਿਪੋਰਟ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ, ਇਸ ਲਈ ਅਸਲ ਗਿਣਤੀ ਕਿਤੇ ਵੱਧ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ।

“ਸਮੁੰਦਰੀ ਪੰਛੀਆਂ ਦੀ ਮੌਤ ਨੂੰ ਨਜ਼ਰਅੰਦਾਜ਼ ਕਰਨਾ ਸਿਰਫ਼ ਵਾਤਾਵਰਨ ਦਾ ਨੁਕਸਾਨ ਨਹੀਂ ਹੈ, ਇਹ ਸਾਡੇ ਤੱਟੀ ਸੈਰ-ਸਪਾਟੇ ਦੀ ਨੀਂਹ ਨੂੰ ਕਮਜ਼ੋਰ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਅਸੀਂ ਇਹਨਾਂ ਪੰਛੀਆਂ ਨੂੰ ਗੁਆ ਦੇਵਾਂਗੇ, ਤਾਂ ਸੈਲਾਨੀ ਵੀ ਨਹੀਂ ਆਉਣਗੇ।”

ਅਸੀਂ ਕੀ ਲੱਭਿਆ? ਉਦਯੋਗ ਦਾ ਦਬਾਅ ਅਤੇ ਗੁਪਤ ਰਿਪੋਰਟਾਂ

ਸਾਡੀ ਜਾਂਚ ਵਿੱਚ ਪਾਇਆ ਗਿਆ ਕਿ ਕਈ ਮੱਛੀ ਫੜਨ ਵਾਲੀਆਂ ਕੰਪਨੀਆਂ ਬਾਈਕੈਚ ਨੂੰ ਘੱਟ ਦਿਖਾਉਣ ਲਈ ਜਾਣਬੁੱਝ ਕੇ ਰਿਪੋਰਟਾਂ ਵਿੱਚ ਹੇਰਾਫੇਰੀ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ। ਇੱਕ ਸਾਬਕਾ ਕਿਸ਼ਤੀ ਕਪਤਾਨ, ਜੋ ਅਜੇ ਵੀ ਗੁਜਰਾਤ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਨੇ ਨਾਮ ਨਾ ਲਿਖਣ ਦੀ ਸ਼ਰਤ 'ਤੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਹਦਾਇਤ ਦਿੱਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਕਿ ਮਰੇ ਪੰਛੀਆਂ ਨੂੰ ਸਮੁੰਦਰ ਵਿੱਚ ਸੁੱਟ ਦੇਣ ਅਤੇ ਲੌਗਬੁੱਕ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਜ਼ਿਕਰ ਨਾ ਕਰਨ।

ਇਹਨਾਂ ਦਾਅਵਿਆਂ ਦੀ ਪੁਸ਼ਟੀ ਲਈ, ਅਸੀਂ ਮੱਛੀ ਫੜਨ ਵਾਲੇ ਉਦਯੋਗ ਦੇ ਅੰਦਰੂਨੀ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ਾਂ ਦੀ ਜਾਂਚ ਕੀਤੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ 2023 ਦੀ ਮੀਟਿੰਗ ਦੇ ਮਿੰਟ ਸ਼ਾਮਲ ਸਨ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਸੀਨੀਅਰ ਮੈਨੇਜਰਾਂ ਨੇ ਬਾਈਕੈਚ ਰਿਪੋਰਟਿੰਗ ਨੂੰ 'ਗੈਰ-ਜ਼ਰੂਰੀ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨਿਕ ਬੋਝ' ਕਿਹਾ ਸੀ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਮੱਛੀ ਪਾਲਣ ਵਿਕਾਸ ਬੋਰਡ (NFDB) ਦੇ 2024 ਦੇ ਇੱਕ ਡਰਾਫਟ ਨੇ ਸਮੁੰਦਰੀ ਪੰਛੀਆਂ ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਲਈ ਕੋਈ ਠੋਸ ਉਪਾਅ ਪ੍ਰਸਤਾਵਿਤ ਨਹੀਂ ਕੀਤੇ, ਸਿਰਫ਼ 'ਜਾਗਰੂਕਤਾ ਵਧਾਉਣ' ਦੀ ਸਿਫਾਰਸ਼ ਕੀਤੀ।

ਕਿਸ ਨੂੰ ਫਾਇਦਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ? ਮੱਛੀ ਉਦਯੋਗ ਅਤੇ ਸੈਰ-ਸਪਾਟੇ ਦੇ ਵਿਰੋਧੀ ਹਿੱਤ

ਲੰਮੀ ਲਾਈਨ ਮੱਛੀ ਫੜਨ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਲਾਭਪਾਤਰੀ ਵੱਡੀਆਂ ਨਿਰਯਾਤ ਕੰਪਨੀਆਂ ਹਨ, ਜੋ ਟੂਨਾ ਅਤੇ ਸਵੋਰਡਫਿਸ਼ ਨੂੰ ਜਾਪਾਨ ਅਤੇ ਯੂਰਪ ਨੂੰ ਨਿਰਯਾਤ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਹਨਾਂ ਕੰਪਨੀਆਂ ਲਈ, ਬਾਈਕੈਚ ਨੂੰ ਨਜ਼ਰਅੰਦਾਜ਼ ਕਰਨਾ ਲਾਗਤ ਘਟਾਉਣ ਦਾ ਇੱਕ ਤਰੀਕਾ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਸੁਰੱਖਿਆ ਉਪਾਅ ਮਹਿੰਗੇ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ।

ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ, ਤੱਟੀ ਸੈਰ-ਸਪਾਟਾ, ਜੋ ਕਿ ਗੁਜਰਾਤ ਅਤੇ ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਦੀ ਆਰਥਿਕਤਾ ਲਈ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਹੈ, ਸਮੁੰਦਰੀ ਪੰਛੀਆਂ ਦੀ ਮੌਜੂਦਗੀ 'ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਸੈਲਾਨੀ ਪੰਛੀ ਦੇਖਣ ਲਈ ਆਉਂਦੇ ਹਨ, ਪਰ ਜੇਕਰ ਪੰਛੀਆਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਘਟਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਇਹ ਸੈਰ-ਸਪਾਟਾ ਵੀ ਢਹਿ ਜਾਵੇਗਾ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਉਦਯੋਗ ਦਾ ਮੁਨਾਫ਼ਾ ਅਤੇ ਸੈਰ-ਸਪਾਟੇ ਦਾ ਵਿਕਾਸ ਆਪਸ ਵਿੱਚ ਟਕਰਾਅ ਵਿੱਚ ਹਨ।

ਅੱਗੇ ਕੀ ਹੋਵੇਗਾ? ਨੈਤਿਕ ਸੈਰ-ਸਪਾਟਾ ਅਤੇ ਸਮੁੰਦਰੀ ਪੰਛੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਦੇ ਹੱਲ

ਹਾਲਾਂਕਿ ਸਥਿਤੀ ਗੰਭੀਰ ਹੈ, ਪਰ ਉਮੀਦ ਦੀਆਂ ਕਿਰਨਾਂ ਵੀ ਹਨ। ਗੁਜਰਾਤ ਦੇ ਕਈ ਤੱਟੀ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਵਿੱਚ, ਸਥਾਨਕ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਨੇ ਨੈਤਿਕ ਸੈਰ-ਸਪਾਟਾ ਮਾਡਲ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੇ ਹਨ, ਜੋ ਸੈਲਾਨੀਆਂ ਨੂੰ ਕਿਸ਼ਤੀਆਂ 'ਤੇ ਲਿਜਾਣ ਦੀ ਬਜਾਏ ਕਿਨਾਰੇ ਤੋਂ ਪੰਛੀ ਦੇਖਣ ਦਾ ਅਨੁਭਵ ਦਿੰਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਮਾਡਲ ਨਾ ਸਿਰਫ਼ ਪੰਛੀਆਂ ਨੂੰ ਬਚਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਸਗੋਂ ਸਥਾਨਕ ਆਰਥਿਕਤਾ ਨੂੰ ਵੀ ਫਾਇਦਾ ਪਹੁੰਚਾਉਂਦਾ ਹੈ।

ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਕੁਝ ਮੱਛੀ ਫੜਨ ਵਾਲੀਆਂ ਕੰਪਨੀਆਂ ਨੇ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਦਬਾਅ ਕਾਰਨ ਰਾਤ ਨੂੰ ਮੱਛੀ ਫੜਨ ਦਾ ਤਰੀਕਾ ਅਪਣਾਉਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਪੰਛੀਆਂ ਦੇ ਸੰਪਰਕ ਵਿੱਚ ਆਉਣ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਘਟਦੀ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਇਹਨਾਂ ਉਪਾਵਾਂ ਨੂੰ ਲਾਗੂ ਕਰਨ ਲਈ ਸਰਕਾਰੀ ਨਿਯਮਾਂ ਦੀ ਸਖ਼ਤੀ ਅਤੇ ਪ੍ਰੋਤਸਾਹਨ ਦੀ ਲੋੜ ਹੈ।

ਨੈਤਿਕ ਸੈਰ-ਸਪਾਟੇ ਦਾ ਵਿਕਲਪ: ਪੰਜਾਬੀ ਸੈਲਾਨੀਆਂ ਲਈ ਗਾਈਡ

ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਸੈਲਾਨੀ, ਜੋ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਹਿਮਾਚਲ ਜਾਂ ਜੰਮੂ-ਕਸ਼ਮੀਰ ਵੱਲ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਹੁਣ ਸਮੁੰਦਰੀ ਤੱਟਾਂ ਵੱਲ ਵੀ ਰੁਖ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ। ਇਹਨਾਂ ਸੈਲਾਨੀਆਂ ਲਈ, ਨੈਤਿਕ ਸੈਰ-ਸਪਾਟਾ ਚੁਣਨਾ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਟੂਰ ਓਪਰੇਟਰਾਂ ਦੀ ਚੋਣ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ ਜੋ ਵਾਤਾਵਰਨ-ਅਨੁਕੂਲ ਅਭਿਆਸਾਂ ਦਾ ਪਾਲਣ ਕਰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਸਮੁੰਦਰੀ ਜੀਵ ਸੁਰੱਖਿਆ ਨੂੰ ਤਰਜੀਹ ਦਿੰਦੇ ਹਨ।

ਉਦਾਹਰਨ ਲਈ, ਗੋਆ ਅਤੇ ਕੇਰਲ ਵਿੱਚ ਕਈ ਰਿਜ਼ੋਰਟਾਂ ਨੇ 'ਸਮੁੰਦਰੀ ਪੰਛੀ ਦੇਖਣ' ਦੇ ਪੈਕੇਜ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੇ ਹਨ, ਜਿੱਥੇ ਸੈਲਾਨੀ ਕਿਸ਼ਤੀ ਦੀ ਬਜਾਏ ਕਿਨਾਰੇ ਤੋਂ ਦੂਰਬੀਨ ਨਾਲ ਪੰਛੀ ਦੇਖਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਨਾ ਸਿਰਫ਼ ਵਾਤਾਵਰਨ ਲਈ ਚੰਗਾ ਹੈ, ਸਗੋਂ ਸੈਲਾਨੀਆਂ ਨੂੰ ਇੱਕ ਵਿਲੱਖਣ ਅਤੇ ਸਿੱਖਿਆਦਾਇਕ ਅਨੁਭਵ ਵੀ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।

ਅਕਸਰ ਪੁੱਛੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਸਵਾਲ (FAQ)

ਕੀ ਲੰਮੀ ਲਾਈਨ ਮੱਛੀ ਫੜਨ ਨਾਲ ਸਮੁੰਦਰੀ ਪੰਛੀ ਮਰਦੇ ਹਨ?

ਹਾਂ, ਲੰਮੀ ਲਾਈਨ ਮੱਛੀ ਫੜਨ ਸਮੁੰਦਰੀ ਪੰਛੀਆਂ ਦੀ ਮੌਤ ਦਾ ਮੁੱਖ ਕਾਰਨ ਹੈ। ਪੰਛੀ ਚਾਰੇ ਵਾਲੇ ਕੰਡਿਆਂ 'ਤੇ ਫਸ ਕੇ ਡੁੱਬ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪੰਛੀ ਜੀਵਨ ਸੰਗਠਨ (2022) ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਦੁਨੀਆ ਭਰ ਵਿੱਚ ਹਰ ਸਾਲ ਲਗਭਗ 1,60,000 ਪੰਛੀ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਮਰਦੇ ਹਨ।

ਪੰਜਾਬੀ ਤੱਟਾਂ 'ਤੇ ਨੈਤਿਕ ਸਮੁੰਦਰੀ ਸੈਰ-ਸਪਾਟਾ ਕਿਵੇਂ ਕਰੀਏ?

ਨੈਤਿਕ ਸਮੁੰਦਰੀ ਸੈਰ-ਸਪਾਟਾ ਕਰਨ ਲਈ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਟੂਰ ਓਪਰੇਟਰਾਂ ਦੀ ਚੋਣ ਕਰੋ ਜੋ ਵਾਤਾਵਰਨ-ਅਨੁਕੂਲ ਅਭਿਆਸਾਂ ਦਾ ਪਾਲਣ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਕਿਨਾਰੇ ਤੋਂ ਪੰਛੀ ਦੇਖਣਾ, ਕਿਸ਼ਤੀ ਦੀ ਸਵਾਰੀ ਤੋਂ ਬਚਣਾ, ਅਤੇ ਸਥਾਨਕ ਸੰਭਾਲ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟਾਂ ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਕਰਨਾ। ਗੁਜਰਾਤ ਅਤੇ ਗੋਆ ਵਿੱਚ ਅਜਿਹੇ ਕਈ ਵਿਕਲਪ ਉਪਲਬਧ ਹਨ।

ਕੀ ਬਾਈਕੈਚ ਨੂੰ ਘਟਾਉਣ ਨਾਲ ਮੱਛੀ ਫੜਨ ਦਾ ਮੁਨਾਫ਼ਾ ਘਟਦਾ ਹੈ?

ਨਹੀਂ, ਬਾਈਕੈਚ ਘਟਾਉਣ ਨਾਲ ਮੁਨਾਫ਼ਾ ਨਹੀਂ ਘਟਦਾ। ਸਮੁੰਦਰੀ ਪੰਛੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਉਪਾਅ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਰਾਤ ਨੂੰ ਮੱਛੀ ਫੜਨਾ ਜਾਂ ਟੋਰੀ ਲਾਈਨਾਂ, ਮੱਛੀ ਦੀ ਪੈਦਾਵਾਰ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕੀਤੇ ਬਿਨਾਂ ਬਾਈਕੈਚ ਨੂੰ 80% ਤੱਕ ਘਟਾਉਂਦੇ ਹਨ (ਐਗਰੀਫਿਸ਼, 2023)। ਇਸ ਨਾਲ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਸਮੁੰਦਰੀ ਵਾਤਾਵਰਨ ਨੂੰ ਵੀ ਫਾਇਦਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਮੱਛੀ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਵਧਦੀ ਹੈ।

ਕੀ ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਸਮੁੰਦਰੀ ਪੰਛੀਆਂ ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਲਈ ਕੋਈ ਕਦਮ ਚੁੱਕ ਰਹੀ ਹੈ?

ਹਾਲਾਂਕਿ ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਵਾਇਲਡ ਲਾਈਫ ਪ੍ਰੋਟੈਕਸ਼ਨ ਐਕਟ ਤਹਿਤ ਕੁਝ ਸਮੁੰਦਰੀ ਪੰਛੀਆਂ ਨੂੰ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਕੀਤਾ ਹੈ, ਪਰ ਮੱਛੀ ਫੜਨ ਦੇ ਉਦਯੋਗ ਵਿੱਚ ਬਾਈਕੈਚ ਨੂੰ ਘਟਾਉਣ ਲਈ ਕੋਈ ਠੋਸ ਨਿਯਮ ਨਹੀਂ ਹਨ। ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਮੱਛੀ ਪਾਲਣ ਵਿਕਾਸ ਬੋਰਡ (NFDB) ਨੇ ਹਾਲ ਹੀ ਵਿੱਚ ਸਿਰਫ਼ ਜਾਗਰੂਕਤਾ ਵਧਾਉਣ ਦੀ ਸਿਫਾਰਸ਼ ਕੀਤੀ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਨਾਕਾਫ਼ੀ ਹੈ।

ਕੀ ਨੈਤਿਕ ਸੈਰ-ਸਪਾਟਾ ਸਥਾਨਕ ਆਰਥਿਕਤਾ ਲਈ ਫਾਇਦੇਮੰਦ ਹੈ?

ਹਾਂ, ਨੈਤਿਕ ਸੈਰ-ਸਪਾਟਾ ਸਥਾਨਕ ਆਰਥਿਕਤਾ ਲਈ ਬਹੁਤ ਫਾਇਦੇਮੰਦ ਹੈ। ਇਹ ਰੁਜ਼ਗਾਰ ਦੇ ਨਵੇਂ ਮੌਕੇ ਪੈਦਾ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਸਥਾਨਕ ਕਾਰੋਬਾਰਾਂ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਸਮੁੰਦਰੀ ਵਾਤਾਵਰਨ ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਨੂੰ ਯਕੀਨੀ ਬਣਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਇਹ ਸੈਲਾਨੀਆਂ ਨੂੰ ਇੱਕ ਅਮੀਰ ਅਤੇ ਯਾਦਗਾਰੀ ਅਨੁਭਵ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਉਹ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਆਉਂਦੇ ਹਨ।

ਮੁੱਖ ਸਿੱਖਿਆਵਾਂ