ਸੌਂਗਬਰਡ ਟ੍ਰੈਪਿੰਗ ਦਾ ਇਤਿਹਾਸ: ਭੂਮੱਧ ਸਾਗਰ ਦੇ ਪੰਛੀਆਂ ਦੀ ਤਸਕਰੀ ਅਤੇ ਨੈਤਿਕ ਫੈਸ਼ਨ ਦਾ ਸੱਚ
ਇਹ ਸਮਾਂ-ਰੇਖਾ ਭੂਮੱਧ ਸਾਗਰ ਵਿੱਚ ਸੌਂਗਬਰਡ ਟ੍ਰੈਪਿੰਗ ਦੇ ਦਹਾਕਿਆਂ ਤੋਂ ਚੱਲੇ ਇਤਿਹਾਸ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦੀ ਹੈ, ਜੋ ਜੰਗਲੀ ਜੀਵ ਸੰਕਟ ਅਤੇ ਨੈਤਿਕ ਫੈਸ਼ਨ ਦੇ ਪੰਜਾਬੀ ਪਾਠਕਾਂ ਲਈ ਸਬਕ ਹੈ।

ਸੌਂਗਬਰਡ ਟ੍ਰੈਪਿੰਗ, ਭਾਵ ਗਾਉਣ ਵਾਲੇ ਪੰਛੀਆਂ ਨੂੰ ਜਾਲਾਂ, ਗੂੰਦ ਦੀਆਂ ਸਟਿਕਾਂ ਅਤੇ ਪਿੰਜਰਿਆਂ ਰਾਹੀਂ ਫੜਨ ਦਾ ਕੰਮ, ਭੂਮੱਧ ਸਾਗਰ ਦੇ ਕੰਢਿਆਂ 'ਤੇ ਸਦੀਆਂ ਤੋਂ ਚੱਲਦਾ ਆ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਪਰ ਪਿਛਲੇ 50 ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਇਸ ਨੇ ਵਿਨਾਸ਼ਕਾਰੀ ਪੱਧਰ ਹਾਸਲ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਇਸ ਲੇਖ ਵਿੱਚ ਅਸੀਂ ਇਸ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸ ਨੂੰ ਦਹਾਕਿਆਂ ਦੇ ਹਿਸਾਬ ਨਾਲ ਉਲੀਕਦੇ ਹਾਂ, ਅਤੇ ਦੱਸਦੇ ਹਾਂ ਕਿ ਨੈਤਿਕ ਫੈਸ਼ਨ – ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਖੰਭਾਂ ਅਤੇ ਚਮੜੇ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਕੱਪੜੇ – ਕਿਵੇਂ ਇਸ ਸੰਕਟ ਦਾ ਹੱਲ ਬਣ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਸੌਂਗਬਰਡ ਟ੍ਰੈਪਿੰਗ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ: 19ਵੀਂ ਸਦੀ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਦਾ ਦੌਰ
ਭੂਮੱਧ ਸਾਗਰ ਦੇ ਟਾਪੂਆਂ ਅਤੇ ਤੱਟਾਂ 'ਤੇ ਪੰਛੀ ਫੜਨ ਦੀ ਪਰੰਪਰਾ ਪੁਰਾਤਨ ਹੈ। ਮਾਲਟਾ ਅਤੇ ਸਾਈਪ੍ਰਸ ਵਿੱਚ, 19ਵੀਂ ਸਦੀ ਤੱਕ, ਪੰਛੀ ਫੜਨਾ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਭੋਜਨ ਲਈ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। ਸਥਾਨਕ ਕਿਸਾਨ ਆਪਣੇ ਖੇਤਾਂ ਤੋਂ ਪੰਛੀਆਂ ਨੂੰ ਭਜਾਉਣ ਲਈ ਜਾਲ ਵਰਤਦੇ ਸਨ, ਪਰ ਜਲਦੀ ਹੀ ਇਹ ਸ਼ੌਕ ਅਤੇ ਵਪਾਰ ਬਣ ਗਿਆ।
ਇਤਿਹਾਸਕਾਰਾਂ ਅਨੁਸਾਰ, ਮਾਲਟਾ ਵਿੱਚ 18ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਅੰਤ ਤੱਕ ਪੰਛੀ ਫੜਨਾ ਇੱਕ ਮੁਕਾਬਲੇ ਵਾਲੀ ਗਤੀਵਿਧੀ ਬਣ ਚੁੱਕਾ ਸੀ, ਜਿੱਥੇ ਅਮੀਰ ਪਰਿਵਾਰ ਮਹਿਮਾਨਾਂ ਦਾ ਮਨੋਰੰਜਨ ਕਰਨ ਲਈ ਪੰਛੀਆਂ ਦੀ ਖੇਡ ਦਾ ਪ੍ਰਬੰਧ ਕਰਦੇ ਸਨ। ਇਸ ਦੌਰ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਕਾਨੂੰਨੀ ਪਾਬੰਦੀ ਨਹੀਂ ਸੀ, ਅਤੇ ਪੰਛੀਆਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਹੋਣ ਕਰਕੇ ਕੋਈ ਖਤਰਾ ਨਹੀਂ ਸੀ।
20ਵੀਂ ਸਦੀ ਦਾ ਵਪਾਰੀਕਰਨ: ਜਾਲਾਂ ਤੋਂ ਬਾਜ਼ਾਰਾਂ ਤੱਕ
1900 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ, ਯੂਰਪ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਵਿੱਚ ਪਿੰਜਰੇ ਵਿੱਚ ਪਾਲੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਗਾਉਣ ਵਾਲੇ ਪੰਛੀਆਂ ਦੀ ਮੰਗ ਵਧੀ। ਇਟਲੀ ਅਤੇ ਫਰਾਂਸ ਦੇ ਬਾਜ਼ਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਬਲੈਕਕੈਪ, ਰੌਬਿਨ ਅਤੇ ਵਾਰਬਲਰ ਵਰਗੀਆਂ ਪ੍ਰਜਾਤੀਆਂ ਵੇਚੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਸਨ। 1920 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਵਿੱਚ, ਮਾਲਟਾ ਤੋਂ ਹਰ ਸਾਲ ਲਗਭਗ 5 ਲੱਖ ਪੰਛੀ ਨਿਰਯਾਤ ਕੀਤੇ ਜਾਂਦੇ ਸਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਕਈ ਰਸਤੇ ਵਿੱਚ ਮਰ ਜਾਂਦੇ ਸਨ।
ਦੂਜੇ ਵਿਸ਼ਵ ਯੁੱਧ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਤਕਨੀਕੀ ਸਾਧਨ ਵਧੇ – ਜਾਲਾਂ ਦੀ ਗੁਣਵੱਤਾ ਬਿਹਤਰ ਹੋਈ, ਅਤੇ ਗੂੰਦ ਦੀਆਂ ਸਟਿਕਾਂ ਦਾ ਉਤਪਾਦਨ ਸਸਤਾ ਹੋ ਗਿਆ। ਸਾਈਪ੍ਰਸ ਵਿੱਚ, 1960 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਵਿੱਚ, ਪੰਛੀ ਫੜਨਾ ਮੁੱਖ ਆਮਦਨੀ ਦਾ ਸਾਧਨ ਬਣ ਗਿਆ, ਕਿਉਂਕਿ ਇੱਕ ਵਧੀਆ ਸੀਜ਼ਨ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਪਰਿਵਾਰ 2,000 ਪੰਛੀ ਫੜ ਸਕਦਾ ਸੀ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਅੰਬਰੋਪੁਲੀਆ (ਇੱਕ ਸਥਾਨਕ ਪਕਵਾਨ) ਲਈ ਵੇਚਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ।
1970-1990: ਕਾਨੂੰਨਾਂ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਅਤੇ ਕਾਲੇ ਬਾਜ਼ਾਰ ਦਾ ਵਿਕਾਸ
1979 ਵਿੱਚ, ਯੂਰਪੀ ਯੂਨੀਅਨ ਨੇ ਬਰਡਸ ਡਾਇਰੈਕਟਿਵ (79/409/EEC) ਪਾਸ ਕੀਤਾ, ਜਿਸ ਨੇ ਸਾਰੇ ਜੰਗਲੀ ਪੰਛੀਆਂ ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਨੂੰ ਕਾਨੂੰਨੀ ਮਾਨਤਾ ਦਿੱਤੀ। ਇਸ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, ਮਾਲਟਾ ਅਤੇ ਸਾਈਪ੍ਰਸ ਵਰਗੇ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਲਾਗੂ ਕਰਨਾ ਕਮਜ਼ੋਰ ਰਿਹਾ। 1980 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਵਿੱਚ, ਕਾਲੇ ਬਾਜ਼ਾਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਬਲੈਕਕੈਪ ਦੀ ਕੀਮਤ 20 ਡਾਲਰ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਗਈ, ਜਿਸ ਨੇ ਤਸਕਰਾਂ ਨੂੰ ਹੋਰ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕੀਤਾ।
ਸਾਈਪ੍ਰਸ ਵਿੱਚ, 1985 ਵਿੱਚ, ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਪੰਛੀ ਫੜਨ 'ਤੇ ਪਾਬੰਦੀ ਲਗਾਈ, ਪਰ ਸਥਾਨਕ ਰਿਵਾਜ ਅਤੇ ਆਰਥਿਕ ਦਬਾਅ ਕਾਰਨ ਇਹ ਨਾਕਾਮ ਰਹੀ। ਇਸ ਦੌਰ ਵਿੱਚ, ਪੰਛੀ ਫੜਨ ਵਾਲੇ ਜਾਲਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਵਧੀ, ਅਤੇ ਗੂੰਦ ਦੀਆਂ ਸਟਿਕਾਂ ਨੂੰ ਛੋਟੇ ਪੈਮਾਨੇ 'ਤੇ ਘਰੇਲੂ ਤੌਰ 'ਤੇ ਬਣਾਇਆ ਜਾਣ ਲੱਗਾ।
1990-2010: ਗੈਰ-ਸਰਕਾਰੀ ਸੰਗਠਨਾਂ ਦਾ ਉਭਾਰ ਅਤੇ ਜਾਗਰੂਕਤਾ ਮੁਹਿੰਮਾਂ
1993 ਵਿੱਚ, ਬਰਡਲਾਈਫ ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਨੇ ਮਾਲਟਾ ਵਿੱਚ ਪੰਛੀ ਫੜਨ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਮੁਹਿੰਮ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ, ਅਤੇ 1995 ਵਿੱਚ, ਕਮੇਟੀ ਫਾਰ ਏਗੇਂਸਟ ਦਾ ਮਾਲਟਾ (CBM) ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਹੋਈ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਸੰਗਠਨਾਂ ਨੇ ਭ੍ਰਿਸ਼ਟ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਅਤੇ ਤਸਕਰਾਂ ਦੇ ਨੈੱਟਵਰਕ ਨੂੰ ਬੇਨਕਾਬ ਕੀਤਾ। 2004 ਵਿੱਚ, ਮਾਲਟਾ ਯੂਰਪੀ ਯੂਨੀਅਨ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਇਆ, ਜਿਸ ਨੇ ਪੰਛੀ ਫੜਨ ਨੂੰ ਹੋਰ ਸਖ਼ਤ ਬਣਾ ਦਿੱਤਾ।
ਇਸ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, 2008 ਦੇ ਇੱਕ ਸਰਵੇਖਣ ਵਿੱਚ ਪਾਇਆ ਗਿਆ ਕਿ ਮਾਲਟਾ ਵਿੱਚ ਹਰ ਸਾਲ ਲਗਭਗ 3 ਮਿਲੀਅਨ ਪੰਛੀ ਫੜੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਪ੍ਰਵਾਸੀ ਪ੍ਰਜਾਤੀਆਂ ਸਨ। ਸਾਈਪ੍ਰਸ ਵਿੱਚ, 2010 ਵਿੱਚ, ਇੱਕ ਅਧਿਐਨ ਨੇ ਦਿਖਾਇਆ ਕਿ ਗੂੰਦ ਦੀਆਂ ਸਟਿਕਾਂ ਨਾਲ ਹਰ ਸਾਲ 1.5 ਮਿਲੀਅਨ ਪੰਛੀ ਮਰਦੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਕਈ ਖ਼ਤਰੇ ਵਿੱਚ ਆ ਚੁੱਕੀਆਂ ਪ੍ਰਜਾਤੀਆਂ ਸਨ।
“ਪੰਛੀ ਫੜਨਾ ਸਿਰਫ਼ ਇੱਕ ਰਿਵਾਜ ਨਹੀਂ ਹੈ, ਇਹ ਇੱਕ ਉਦਯੋਗ ਹੈ ਜੋ ਜੈਵ ਵਿਭਿੰਨਤਾ ਨੂੰ ਨਸ਼ਟ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਨੈਤਿਕ ਫੈਸ਼ਨ, ਜੋ ਖੰਭਾਂ ਅਤੇ ਚਮੜੇ ਤੋਂ ਦੂਰ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਇਸ ਉਦਯੋਗ ਦੀ ਮੰਗ ਨੂੰ ਘਟਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।”
2010-2020: ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਅਤੇ ਨਿਗਰਾਨੀ ਵਿੱਚ ਵਾਧਾ, ਪਰ ਤਸਕਰੀ ਜਾਰੀ
2010 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਵਿੱਚ, ਡਰੋਨਾਂ ਅਤੇ GPS ਟਰੈਕਿੰਗ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਨੇ ਪੰਛੀ ਫੜਨ ਦੀ ਨਿਗਰਾਨੀ ਨੂੰ ਬਿਹਤਰ ਬਣਾਇਆ। 2014 ਵਿੱਚ, ਯੂਰਪੀ ਕਮਿਸ਼ਨ ਨੇ ਮਾਲਟਾ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਮੁਕੱਦਮਾ ਦਾਇਰ ਕੀਤਾ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਉਸ ਨੂੰ ਕੁਝ ਪਾਬੰਦੀਆਂ ਲਾਗੂ ਕਰਨੀਆਂ ਪਈਆਂ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਤਸਕਰਾਂ ਨੇ ਨਵੇਂ ਤਰੀਕੇ ਅਪਣਾਏ – ਜਾਲਾਂ ਨੂੰ ਛੋਟਾ ਕੀਤਾ, ਅਤੇ ਗੂੰਦ ਦੀਆਂ ਸਟਿਕਾਂ ਨੂੰ ਰੁੱਖਾਂ ਦੀਆਂ ਟਾਹਣੀਆਂ 'ਤੇ ਲੁਕਾਇਆ।
ਸਾਈਪ੍ਰਸ ਵਿੱਚ, 2016 ਵਿੱਚ, ਪੁਲਿਸ ਨੇ 8,000 ਤੋਂ ਵੱਧ ਗੂੰਦ ਦੀਆਂ ਸਟਿਕਾਂ ਜ਼ਬਤ ਕੀਤੀਆਂ, ਪਰ ਇਹ ਅੰਦਾਜ਼ਾ ਲਗਾਇਆ ਗਿਆ ਕਿ ਇਹ ਸਿਰਫ਼ 10% ਤੋਂ ਵੀ ਘੱਟ ਸਨ। ਇਸ ਦੌਰ ਵਿੱਚ, ਨੈਤਿਕ ਫੈਸ਼ਨ ਉਦਯੋਗ ਵਿੱਚ ਵੀ ਵਾਧਾ ਹੋਇਆ, ਕਿਉਂਕਿ ਖਪਤਕਾਰਾਂ ਨੇ ਖੰਭਾਂ ਵਾਲੇ ਕੱਪੜਿਆਂ ਦੀ ਬਜਾਏ ਪੌਦਿਆਂ-ਅਧਾਰਤ ਸਮੱਗਰੀ ਨੂੰ ਤਰਜੀਹ ਦੇਣੀ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ।
| ਦਹਾਕਾ | ਪੰਛੀ ਫੜੇ ਗਏ (ਪ੍ਰਤੀ ਸਾਲ) | ਮੁੱਖ ਥਾਵਾਂ | ਕਾਨੂੰਨੀ ਸਥਿਤੀ |
|---|---|---|---|
| 1920 | 5 ਲੱਖ | ਮਾਲਟਾ, ਇਟਲੀ | ਕੋਈ ਪਾਬੰਦੀ ਨਹੀਂ |
| 1960 | 2 ਮਿਲੀਅਨ | ਸਾਈਪ੍ਰਸ, ਗ੍ਰੀਸ | ਅਨਿਯਮਿਤ |
| 1980 | 4 ਮਿਲੀਅਨ | ਮਾਲਟਾ, ਸਾਈਪ੍ਰਸ | ਬਰਡਸ ਡਾਇਰੈਕਟਿਵ ਲਾਗੂ |
| 2000 | 3 ਮਿਲੀਅਨ | ਮਾਲਟਾ, ਸਾਈਪ੍ਰਸ | ਮਾਮੂਲੀ ਲਾਗੂਕਰਨ |
| 2020 | 2.5 ਮਿਲੀਅਨ | ਸਾਈਪ੍ਰਸ, ਮਾਲਟਾ | ਨਿਗਰਾਨੀ ਵਿੱਚ ਸੁਧਾਰ |
2020-2026: ਮੌਜੂਦਾ ਸਥਿਤੀ ਅਤੇ ਨੈਤਿਕ ਫੈਸ਼ਨ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ
2020 ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਕੋਵਿਡ-19 ਮਹਾਂਮਾਰੀ ਨੇ ਪੰਛੀ ਫੜਨ ਦੇ ਕੰਮ ਨੂੰ ਕੁਝ ਸਮਾਂ ਘਟਾਇਆ, ਪਰ 2022 ਵਿੱਚ ਦੁਬਾਰਾ ਵਾਧਾ ਦੇਖਿਆ ਗਿਆ। ਯੂਰਪੀ ਯੂਨੀਅਨ ਦੇ 2023 ਦੇ ਅਧਿਐਨ ਅਨੁਸਾਰ, ਹਰ ਸਾਲ ਲਗਭਗ 25 ਮਿਲੀਅਨ ਪੰਛੀ ਭੂਮੱਧ ਸਾਗਰ ਵਿੱਚ ਫੜੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ 1.5 ਮਿਲੀਅਨ ਸਿਰਫ਼ ਸਾਈਪ੍ਰਸ ਵਿੱਚ।
ਨੈਤਿਕ ਫੈਸ਼ਨ ਉਦਯੋਗ, ਜੋ ਕਿ ਕੁਦਰਤੀ ਖੰਭਾਂ, ਚਮੜੇ ਅਤੇ ਉੱਨ ਦੀ ਬਜਾਏ ਰੀਸਾਈਕਲ ਕੀਤੇ ਕੱਪੜੇ ਅਤੇ ਪੌਦਿਆਂ-ਅਧਾਰਤ ਸਮੱਗਰੀ ਵਰਤਦਾ ਹੈ, ਨੇ ਪਿਛਲੇ ਪੰਜ ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ 20% ਦੀ ਵਿਕਾਸ ਦਰ ਦੇਖੀ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਸਿੱਧਾ ਸਬੰਧ ਖਪਤਕਾਰਾਂ ਦੀ ਜਾਗਰੂਕਤਾ ਨਾਲ ਹੈ – 2024 ਦੇ ਇੱਕ ਸਰਵੇਖਣ ਮੁਤਾਬਕ, 60% ਯੂਰਪੀ ਖਪਤਕਾਰ ਜਾਨਵਰਾਂ ਦੇ ਖੰਭਾਂ ਵਾਲੇ ਕੱਪੜੇ ਖਰੀਦਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਸੋਚਦੇ ਹਨ।
ਭੂਮੱਧ ਸਾਗਰ ਵਿੱਚ ਪੰਛੀ ਫੜਨ ਦੀ ਗਿਣਤੀ (ਲੱਖਾਂ ਵਿੱਚ)
ਪੰਛੀ ਤਸਕਰੀ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਕੀ ਕੀਤਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ? ਕਾਨੂੰਨੀ ਅਤੇ ਜਨਤਕ ਉਪਾਅ
ਮਾਲਟਾ ਵਿੱਚ, 2020 ਵਿੱਚ, ਇੱਕ ਜਨਮਤ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਨੇ ਪੰਛੀ ਫੜਨ ਦੇ ਲਾਇਸੈਂਸਾਂ ਨੂੰ ਖਤਮ ਕਰਨ ਦੀ ਮੰਗ ਕੀਤੀ, ਅਤੇ 2022 ਵਿੱਚ, ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਕੁਝ ਪ੍ਰਜਾਤੀਆਂ ਲਈ ਪਾਬੰਦੀਆਂ ਸਖ਼ਤ ਕੀਤੀਆਂ। ਸਾਈਪ੍ਰਸ ਵਿੱਚ, ਪੁਲਿਸ ਅਤੇ ਵਾਤਾਵਰਣ ਵਿਭਾਗ ਨੇ 2023 ਵਿੱਚ 2,000 ਤੋਂ ਵੱਧ ਗੂੰਦ ਦੀਆਂ ਸਟਿਕਾਂ ਜ਼ਬਤ ਕੀਤੀਆਂ, ਅਤੇ 100 ਤੋਂ ਵੱਧ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਗ੍ਰਿਫਤਾਰ ਕੀਤਾ।
ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਗੈਰ-ਸਰਕਾਰੀ ਸੰਗਠਨ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਬਰਡਲਾਈਫ ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਅਤੇ ਸਪਾ (SPA) ਸਥਾਨਕ ਭਾਈਚਾਰਿਆਂ ਨੂੰ ਜਾਗਰੂਕ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਯੂਰਪੀ ਯੂਨੀਅਨ ਦੇ ਲਾਈਫ਼ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਨੇ 2024 ਵਿੱਚ ਪੰਛੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਲਈ 10 ਮਿਲੀਅਨ ਯੂਰੋ ਦੀ ਗ੍ਰਾਂਟ ਦਿੱਤੀ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਮਾਹਰਾਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਕਾਨੂੰਨੀ ਕਾਰਵਾਈ ਨਾਲੋਂ ਮੰਗ ਨੂੰ ਘਟਾਉਣਾ ਜ਼ਿਆਦਾ ਅਸਰਦਾਰ ਹੈ।
ਪੰਜਾਬ ਅਤੇ ਭਾਰਤ ਲਈ ਸਬਕ: ਪੰਛੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਅਤੇ ਨੈਤਿਕ ਫੈਸ਼ਨ ਦਾ ਸੰਗਮ
ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ, ਵਾਈਲਡ ਲਾਈਫ ਪ੍ਰੋਟੈਕਸ਼ਨ ਐਕਟ 1972 ਪੰਛੀਆਂ ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਵੀ ਗੈਰ-ਕਾਨੂੰਨੀ ਪੰਛੀ ਫੜਨ ਦੇ ਮਾਮਲੇ ਸਾਹਮਣੇ ਆਉਂਦੇ ਹਨ – ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਅੰਬ ਅਤੇ ਕਿੱਕਰ ਦੇ ਰੁੱਖਾਂ 'ਤੇ ਗੂੰਦ ਦੀਆਂ ਸਟਿਕਾਂ ਲਗਾਉਣ ਦੀ ਰਿਵਾਇਤ ਹੈ। ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਕਿਸਾਨਾਂ ਨੂੰ ਜਾਗਰੂਕ ਕਰਨ ਦੀ ਲੋੜ ਹੈ ਕਿ ਪੰਛੀ ਫਸਲਾਂ ਨੂੰ ਕੀੜਿਆਂ ਤੋਂ ਬਚਾਉਂਦੇ ਹਨ।
ਨੈਤਿਕ ਫੈਸ਼ਨ ਦਾ ਬਾਜ਼ਾਰ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਵਧ ਰਿਹਾ ਹੈ – 2025 ਵਿੱਚ ਇਸ ਦਾ ਮੁੱਲ 8 ਅਰਬ ਡਾਲਰ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਣ ਦਾ ਅਨੁਮਾਨ ਹੈ। ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਅਤੇ ਲੁਧਿਆਣਾ ਵਰਗੇ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਵਿੱਚ, ਸਥਾਨਕ ਬ੍ਰਾਂਡਾਂ ਨੇ ਰੀਸਾਈਕਲ ਕੀਤੇ ਟੈਕਸਟਾਈਲ ਅਤੇ ਭੰਗ ਦੇ ਰੇਸ਼ੇ ਤੋਂ ਬਣੇ ਕੱਪੜੇ ਵੇਚਣੇ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤੇ ਹਨ, ਜੋ ਪੰਛੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕਰਦੇ ਹਨ।
ਸੌਂਗਬਰਡ ਟ੍ਰੈਪਿੰਗ ਬਾਰੇ ਅਕਸਰ ਪੁੱਛੇ ਜਾਂਦੇ ਸਵਾਲ
ਸੌਂਗਬਰਡ ਟ੍ਰੈਪਿੰਗ ਕਿਹੜੇ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ?
ਮਾਲਟਾ, ਸਾਈਪ੍ਰਸ, ਇਟਲੀ ਅਤੇ ਗ੍ਰੀਸ ਵਿੱਚ ਸੌਂਗਬਰਡ ਟ੍ਰੈਪਿੰਗ ਸਭ ਤੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਯੂਰਪੀਅਨ ਕਮਿਸ਼ਨ ਦੇ 2023 ਦੇ ਅਨੁਮਾਨ ਮੁਤਾਬਕ, ਸਾਈਪ੍ਰਸ ਵਿੱਚ ਹਰ ਸਾਲ 1.5 ਮਿਲੀਅਨ ਪੰਛੀ ਫੜੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਮਾਲਟਾ ਵਿੱਚ 1 ਮਿਲੀਅਨ ਤੋਂ ਵੱਧ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਪੰਛੀ ਫੜਨਾ ਇੱਕ ਸਥਾਨਕ ਰਿਵਾਜ ਹੋਣ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਕਾਲਾ ਬਾਜ਼ਾਰ ਵੀ ਹੈ।

ਕੀ ਨੈਤਿਕ ਫੈਸ਼ਨ ਸੱਚਮੁੱਚ ਪੰਛੀਆਂ ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ?
ਹਾਂ, ਨੈਤਿਕ ਫੈਸ਼ਨ ਪੰਛੀਆਂ ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਵਿੱਚ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਖਪਤਕਾਰ ਖੰਭਾਂ ਵਾਲੇ ਕੱਪੜਿਆਂ ਦੀ ਬਜਾਏ ਪੌਦਿਆਂ-ਅਧਾਰਤ ਸਮੱਗਰੀ ਖਰੀਦਦੇ ਹਨ, ਤਾਂ ਉਹ ਪੰਛੀਆਂ ਦੇ ਸ਼ਿਕਾਰ ਦੀ ਆਰਥਿਕ ਮੰਗ ਨੂੰ ਘਟਾਉਂਦੇ ਹਨ। 2024 ਦੇ ਗਲੋਬਲ ਫੈਸ਼ਨ ਏਜੰਡੇ ਦੀ ਰਿਪੋਰਟ ਅਨੁਸਾਰ, ਨੈਤਿਕ ਫੈਸ਼ਨ ਦੀ ਮੰਗ ਵਿੱਚ 15% ਸਾਲਾਨਾ ਵਾਧਾ ਹੋ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਜੋ ਜੰਗਲੀ ਜੀਵ ਤਸਕਰੀ ਨੂੰ ਘਟਾਉਣ ਵਿੱਚ ਸਹਾਇਕ ਹੈ।
ਪੰਛੀ ਫੜਨ ਨਾਲ ਕਿਹੜੀਆਂ ਪ੍ਰਜਾਤੀਆਂ ਸਭ ਤੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਖਤਰੇ ਵਿੱਚ ਹਨ?
ਬਲੈਕਕੈਪ, ਰੌਬਿਨ, ਵਾਰਬਲਰ ਅਤੇ ਗੋਲਡਫਿੰਚ ਵਰਗੀਆਂ ਪ੍ਰਜਾਤੀਆਂ ਸਭ ਤੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਖਤਰੇ ਵਿੱਚ ਹਨ। ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਯੂਨੀਅਨ ਫਾਰ ਕੰਜ਼ਰਵੇਸ਼ਨ ਆਫ ਨੇਚਰ (IUCN) ਦੀ 2024 ਦੀ ਲਾਲ ਸੂਚੀ ਅਨੁਸਾਰ, ਭੂਮੱਧ ਸਾਗਰ ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ 30 ਤੋਂ ਵੱਧ ਪੰਛੀ ਪ੍ਰਜਾਤੀਆਂ ਗੈਰ-ਕਾਨੂੰਨੀ ਟ੍ਰੈਪਿੰਗ ਕਾਰਨ ਖਤਰੇ ਵਿੱਚ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਕਈ ਪ੍ਰਵਾਸੀ ਪੰਛੀ ਹਨ, ਜੋ ਯੂਰਪ ਅਤੇ ਅਫਰੀਕਾ ਵਿਚਕਾਰ ਯਾਤਰਾ ਕਰਦੇ ਹਨ।
ਕੀ ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਵੀ ਪੰਛੀ ਫੜਨ ਦੀ ਸਮੱਸਿਆ ਹੈ?
ਜੀ ਹਾਂ, ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਵੀ ਪੰਛੀ ਫੜਨ ਦੇ ਮਾਮਲੇ ਸਾਹਮਣੇ ਆਉਂਦੇ ਹਨ, ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਪੇਂਡੂ ਇਲਾਕਿਆਂ ਵਿੱਚ ਜਿੱਥੇ ਲੋਕ ਖੇਡ ਲਈ ਜਾਂ ਭੋਜਨ ਲਈ ਪੰਛੀ ਫੜਦੇ ਹਨ। ਪੰਜਾਬ ਵਾਈਲਡ ਲਾਈਫ ਵਿਭਾਗ ਨੇ 2023 ਵਿੱਚ 200 ਤੋਂ ਵੱਧ ਗੂੰਦ ਦੀਆਂ ਸਟਿਕਾਂ ਜ਼ਬਤ ਕੀਤੀਆਂ ਸਨ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਪੰਛੀ ਫੜਨ ਦੀ ਵਿਆਪਕਤਾ ਭੂਮੱਧ ਸਾਗਰ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਹੈ, ਪਰ ਜਾਗਰੂਕਤਾ ਦੀ ਲੋੜ ਹੈ।
ਨੈਤਿਕ ਫੈਸ਼ਨ ਦੇ ਕਿਹੜੇ ਬ੍ਰਾਂਡ ਪੰਛੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਕਰਦੇ ਹਨ?
ਗਲੋਬਲ ਪੱਧਰ 'ਤੇ, ਸਟੈਲਾ ਮੈਕਕਾਰਟਨੀ ਅਤੇ ਵੀਗਨ ਰਿਪਬਲਿਕ ਵਰਗੇ ਬ੍ਰਾਂਡ ਜਾਨਵਰਾਂ ਦੇ ਖੰਭਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਨਹੀਂ ਕਰਦੇ। ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ, ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਦਾ ਸਥਾਨਕ ਬ੍ਰਾਂਡ 'ਪੰਜਾਬ ਹੇਂਪ ਕਲੈਕਟਿਵ' ਭੰਗ ਦੇ ਰੇਸ਼ੇ ਤੋਂ ਕੱਪੜੇ ਬਣਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਲੁਧਿਆਣਾ ਦਾ 'ਈਕੋ-ਵੀਵ' ਰੀਸਾਈਕਲ ਕੀਤੇ ਸੂਤੀ ਕੱਪੜੇ ਵੇਚਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਬ੍ਰਾਂਡ ਆਪਣੀ ਸਪਲਾਈ ਚੇਨ ਵਿੱਚ ਪੰਛੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਨੂੰ ਤਰਜੀਹ ਦਿੰਦੇ ਹਨ।
ਕੀ ਪੰਛੀ ਫੜਨ ਨੂੰ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਖਤਮ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ?
ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਖਤਮ ਕਰਨਾ ਮੁਸ਼ਕਲ ਹੈ, ਪਰ ਸੰਭਵ ਹੈ ਜੇਕਰ ਕਾਨੂੰਨੀ ਲਾਗੂਕਰਨ, ਜਨਤਕ ਜਾਗਰੂਕਤਾ ਅਤੇ ਆਰਥਿਕ ਵਿਕਲਪ ਇਕੱਠੇ ਕੰਮ ਕਰਨ। ਯੂਰਪੀਅਨ ਯੂਨੀਅਨ ਦੇ 2025 ਦੇ ਅਧਿਐਨ ਅਨੁਸਾਰ, ਪਿਛਲੇ 30 ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਪੰਛੀ ਫੜਨ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿੱਚ 30% ਦੀ ਕਮੀ ਆਈ ਹੈ, ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸਖ਼ਤ ਕਾਨੂੰਨਾਂ ਅਤੇ ਨੈਤਿਕ ਖਪਤ ਦੇ ਵਾਧੇ ਕਾਰਨ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਹੋਰ ਕਾਰਵਾਈ ਦੀ ਲੋੜ ਹੈ।
ਮੁੱਖ ਨੁਕਤੇ ਅਤੇ ਅੱਗੇ ਦਾ ਰਾਹ
ਮੁੱਖ ਨੁਕਤੇ
- ਭੂਮੱਧ ਸਾਗਰ ਵਿੱਚ ਹਰ ਸਾਲ 25 ਮਿਲੀਅਨ ਪੰਛੀ ਫੜੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਜੈਵ ਵਿਭਿੰਨਤਾ ਲਈ ਖਤਰਾ ਹੈ।
- ਕਾਨੂੰਨੀ ਉਪਾਅ ਜਿਵੇਂ ਬਰਡਸ ਡਾਇਰੈਕਟਿਵ 1979 ਨੇ ਕੁਝ ਸੁਧਾਰ ਕੀਤਾ, ਪਰ ਲਾਗੂਕਰਨ ਕਮਜ਼ੋਰ ਹੈ।
- ਨੈਤਿਕ ਫੈਸ਼ਨ, ਜੋ ਖੰਭਾਂ ਅਤੇ ਚਮੜੇ ਤੋਂ ਦੂਰ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਮੰਗ ਘਟਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।
- ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਪੰਛੀ ਫੜਨ ਦੇ ਮਾਮਲੇ ਘੱਟ ਹਨ, ਪਰ ਜਾਗਰੂਕਤਾ ਦੀ ਲੋੜ ਹੈ।
- ਹਰੇਕ ਖਪਤਕਾਰ ਦੀ ਖਰੀਦਦਾਰੀ ਦਾ ਫੈਸਲਾ ਪੰਛੀਆਂ ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਸੰਬੰਧਿਤ ਪੜ੍ਹਾਈ
ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਗਾਰਮੈਂਟ ਮਜ਼ਦੂਰਾਂ ਦੀ ਤਨਖਾਹ: ਨੈਤਿਕ ਫੈਸ਼ਨ ਦਾ ਅਸਲ ਚਿਹਰਾ
ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਕੱਪੜਾ ਉਦਯੋਗ ਵਿੱਚ ਮਜ਼ਦੂਰਾਂ ਦੀ ਘੱਟ ਤਨਖਾਹ ਅਤੇ ਮਾੜੇ ਹਾਲਾਤਾਂ ਦਾ ਪਰਦਾਫਾਸ਼, ਅਤੇ ਨੈਤਿਕ ਫੈਸ਼ਨ ਦੇ ਰਾਹੀਂ ਬਦਲਾਅ ਦੀ ਲੋੜ।
6 ਮਿੰਟ ਪੜ੍ਹਨਾ

11 ਤਰੀਕੇ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਫਾਸਟ ਫੈਸ਼ਨ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਜੰਗਲੀ ਜੀਵਨ ਨੂੰ ਤਬਾਹ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਨੈਤਿਕ ਹੱਲ
ਫਾਸਟ ਫੈਸ਼ਨ ਦਾ ਵਾਤਾਵਰਨ ਅਤੇ ਜੰਗਲੀ ਜੀਵਨ ਉੱਤੇ ਪੈਂਦਾ ਡੂੰਘਾ ਪ੍ਰਭਾਵ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਕੱਪੜਾ ਉਦਯੋਗ, ਨਦੀਆਂ ਅਤੇ ਜੰਗਲਾਂ ਲਈ ਖਤਰਾ ਹੈ; ਇਸ ਲੇਖ ਵਿੱਚ ਜਾਣੋ ਅਸਲ ਤੱਥ ਅਤੇ ਨੈਤਿਕ ਵਿਕਲਪ।
9 ਮਿੰਟ ਪੜ੍ਹਨਾ

ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਫੂਡ-ਗਰੇਡ ਕੌਫੀ ਸਕ੍ਰੱਬ ਰੈਸਿਪੀ: ਨੈਤਿਕ ਫੈਸ਼ਨ ਦਾ ਜ਼ੀਰੋ-ਵੇਸਟ ਸਫ਼ਰ
ਇਹ 20-ਮਿੰਟ ਦੀ ਪੌਦਿਆਂ-ਅਧਾਰਤ ਰੈਸਿਪੀ ਵਰਤੀ ਹੋਈ ਕੌਫੀ ਦੇ ਮੈਦਾਨਾਂ ਨੂੰ ਸਰੀਰ ਦੇ ਸਕ੍ਰੱਬ ਵਿੱਚ ਬਦਲਦੀ ਹੈ, ਜੋ ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਨੈਤਿਕ ਫੈਸ਼ਨ ਅਤੇ ਜ਼ੀਰੋ-ਵੇਸਟ ਜੀਵਨ ਦਾ ਸੱਚ ਉਜਾਗਰ ਕਰਦੀ ਹੈ।
6 ਮਿੰਟ ਪੜ੍ਹਨਾ