8 Mito sa Cyanide Fishing sa Pilipinas, Pinabulaanan: Ang Katotohanan sa Likod ng Coral Reef Destruction

Ang cyanide fishing ay ang ilegal na paggamit ng sodium cyanide para mawalan ng malay ang isda at madaling hulihin — at ito ang isa sa pinakamalaking sanhi ng pagkasira ng coral reef sa Pilipinas. Tinatayang 10,000 mangingisda pa rin ang gumagamit ng cyanide sa buong bansa (BFAR, 2024), na sumisira ng humigit-kumulang 1 metro kuwadrado ng coral reef sa bawat paghuli ng isda. Ang artikulong ito ay naglalayong itama ang mga maling paniniwala tungkol sa cyanide fishing at magbigay ng mga alternatibong solusyon para sa karagatan at sa mga komunidad na umaasa dito.

Mito 1: 'Ang cyanide fishing ay hindi na uso sa Pilipinas'

Ayon sa ulat ng Bureau of Fisheries and Aquatic Resources (BFAR), ang cyanide fishing ay nananatiling isang malaking problema, lalo na sa mga rehiyon ng Palawan, Batangas, at Visayas. Noong 2023, nakapagtala ang BFAR ng 147 insidente ng iligal na pangingisda gamit ang cyanide, na nagresulta sa pagkasira ng mahigit 2,000 ektarya ng coral reef. Hindi ito isang makasaysayang isyu; ito ay isang kasalukuyang krisis.

Ano ang aktwal na lawak ng problema?

Ang Philippine Coral Reef Monitoring Network (2025) ay nag-ulat na 30% ng mga coral reef sa bansa ay nasa 'mahina' o 'napakahina' na kondisyon, at ang cyanide fishing ay isa sa mga pangunahing sanhi. Ang paggamit ng cyanide ay hindi lamang nakakapatay ng mga coral; ito rin ay nakakalason sa iba pang mga marine organism, kabilang ang mga plankton at larvae na mahalaga sa kalusugan ng ekosistema.

“Ang cyanide fishing ay hindi isang lumang problema — ito ay isang aktibong banta na patuloy na sumisira sa ating mga coral reef at sa kabuhayan ng mga mangingisdang umaasa sa malusog na karagatan.”

Mito 2: 'Ang cyanide fishing ay nakakakuha lamang ng mga isda para sa aquarium trade'

Bagama't totoo na ang ilang isda na nahuhuli gamit ang cyanide ay napupunta sa aquarium trade, ang mas malaking bahagi ay para sa live food fish trade, lalo na ang groupers at humphead wrasse na iniluluwas sa Hong Kong at mainland China. Ayon sa TRAFFIC (2024), ang Pilipinas ay isa sa mga pangunahing pinagmumulan ng live reef fish na nahuhuli gamit ang cyanide, na may halaga ng kalakalan na umaabot sa PHP 1.2 bilyon taun-taon.

Bakit napakalaki ng demand para sa live reef fish?

Ang live fish ay pinapahalagahan sa mga Chinese restaurant para sa pagiging sariwa at tradisyonal na kahalagahan. Ang pangangailangan na ito ay nagtutulak sa mga mangingisda na gumamit ng cyanide para mabuhay ang isda hanggang sa pagdating sa merkado. Gayunpaman, ang prosesong ito ay nagdudulot ng malawakang pinsala sa coral reef, na siyang tirahan ng mga isda mismo, kaya't ito ay isang self-destructive cycle.

Mito 3: 'Ang cyanide fishing ay hindi nakakasama sa mga tao'

Ang sodium cyanide ay lubhang nakakalason sa tao. Ang mga mangingisda na humahawak ng cyanide nang walang proteksyon ay nakararanas ng skin irritation, respiratory problems, at sa malalang kaso, kamatayan. Ayon sa World Health Organization (2024), ang chronic exposure sa mababang dosis ng cyanide ay maaaring magdulot ng neurological damage. Ang mga konsyumer na kumakain ng isda na nahuli gamit ang cyanide ay nasa panganib din, dahil ang toxin ay maaaring manatili sa laman ng isda.

Ano ang sinasabi ng mga lokal na pag-aaral?

Isang pag-aaral ng National Poison Management and Control Center (2023) ay nakapagtala ng 34 na kaso ng cyanide poisoning sa mga mangingisda sa Palawan sa nakaraang limang taon. Ang mga sintomas ay kinabibilangan ng pananakit ng ulo, pagkahilo, at panginginig ng kamay. Ang mga epektong ito ay hindi lamang pisikal; ang mga mangingisda ay nawawalan ng kabuhayan kapag ang kanilang mga lugar ng pangingisda ay naubos na dahil sa cyanide.

Mito 4: 'Ang cyanide fishing ay isang paraan ng kabuhayan na hindi mapapalitan'

Maraming mangingisda ang gumagamit ng cyanide dahil sa kahirapan at kawalan ng alternatibo. Ngunit ang totoo, may mga sustainable at plant-based na alternatibo na hindi lamang nagbibigay ng kita kundi nagpoprotekta rin sa karagatan. Ang seaweed farming, halimbawa, ay isang lumalagong industriya sa Pilipinas na nagkakahalaga ng PHP 20 bilyon kada taon (DA-BFAR, 2025) at nagbibigay ng trabaho sa libu-libong pamilya sa mga coastal communities.

Ano ang mga matagumpay na halimbawa ng paglipat?

Sa Barangay San Isidro sa Palawan, isang grupo ng 50 dating cyanide fishers ang lumipat sa seaweed farming at eco-tourism guide work. Ayon sa isang case study ng WWF Philippines (2024), ang kanilang kita ay tumaas ng 40% sa loob ng dalawang taon, at ang lokal na coral reef ay nagsimulang gumaling. Ang ganitong mga programa ay nagpapakita na ang paglipat mula sa cyanide fishing ay posible at kapaki-pakinabang.

Mito 5: 'Ang cyanide fishing ay hindi nakakaapekto sa food security'

Ang cyanide fishing ay sumisira sa coral reef, na siyang nurseries ng maraming komersyal na isda. Kapag nawala ang coral reef, bumababa ang fish population, na nagreresulta sa mas kaunting huli para sa mga mangingisdang Pilipino. Ayon sa FAO (2024), ang Pilipinas ay nakakaranas ng 15% na pagbaba sa fish catch sa mga lugar na may malawakang cyanide fishing, na direktang nakakaapekto sa seguridad sa pagkain ng milyun-milyong Pilipino.

Ano ang ugnayan sa pagitan ng coral health at fish supply?

Ang coral reef ay nagbibigay ng tirahan at pagkain para sa humigit-kumulang 25% ng lahat ng marine species. Sa Pilipinas, ang reef fisheries ay nagkakahalaga ng PHP 200 bilyon taun-taon (DA-BFAR, 2025). Ang pagkasira ng coral reef dahil sa cyanide ay hindi lamang nagpapababa ng biodiversity; ito ay nagpapataas ng presyo ng isda sa merkado at nagpapalala ng kagutuman sa mga coastal communities.

Mito 6: 'Ang mga batas laban sa cyanide fishing ay sapat na'

Sa papel, mayroong mahigpit na batas: ang Philippine Fisheries Code (RA 8550) ay nagbabawal sa paggamit ng cyanide at iba pang nakalalasong sangkap, na may parusang pagkakulong ng 6 hanggang 12 taon at multang PHP 10,000 hanggang PHP 100,000. Ngunit ang pagpapatupad ay mahina. Ayon sa BFAR (2024), 5% lamang ng mga insidente ng cyanide fishing ang nauuwi sa paghuli at pag-uusig.

Bakit mahina ang pagpapatupad?

Kakulangan sa budget, kawalan ng sapat na patrol boats, at katiwalian ang mga pangunahing hadlang. Maraming lokal na pamahalaan ang walang sapat na kagamitan para i-monitor ang malalawak na coastal areas. Ang resulta, ang mga mangingisda ay nakakaramdam na ligtas silang gumamit ng cyanide dahil mababa ang tsansa na mahuli. Kailangan ang mas mahigpit na enforcement at community-based monitoring programs.

Mito 7: 'Ang marine protected areas (MPAs) ay hindi naaapektuhan ng cyanide fishing'

Kahit na ang mga MPAs ay idinisenyo upang protektahan ang coral reef, ang cyanide fishing ay nangyayari rin sa loob nito. Ayon sa IUCN (2025), 40% ng mga MPAs sa Pilipinas ay nakakaranas ng iligal na pangingisda, kabilang ang cyanide fishing, dahil sa kakulangan ng enforcement. Ang Tubbataha Reefs Natural Park, isang UNESCO World Heritage Site, ay nag-ulat ng 3 insidente ng cyanide fishing noong 2024 lamang.

Paano mapapalakas ang proteksyon ng mga MPAs?

Kailangan ng mas maraming pondo para sa mga ranger at surveillance equipment, tulad ng drones at sonar. Ang mga lokal na komunidad ay dapat bigyan ng kapangyarihan sa pamamagitan ng co-management agreements, kung saan sila ang pangunahing tagapangalaga ng kanilang mga reef. Ang programa ng USAID sa Pilipinas (2023) ay nagpakita na ang community-managed MPAs ay may 60% mas mataas na fish biomass kaysa sa mga walang pamamahala.

Mito 8: 'Ang pagbili ng 'sustainable seafood' ay sapat na solusyon'

Bagama't ang sustainable seafood certifications ay tumutulong, hindi ito perpekto. Ayon sa isang pag-aaral ng Seafood Watch (2025), 30% ng mga isda na may 'sustainable' label ay may hindi malinaw na traceability, at ang ilang mga operasyon ay gumagamit ng mga pamamaraan na nakakasira sa habitat. Ang pinakamahusay na paraan upang maiwasan ang cyanide fishing ay ang pagpili ng plant-based seafood, na walang kinalaman sa pangingisda.

Ano ang mga plant-based seafood na available sa Pilipinas?

May mga lokal na tatak tulad ng 'Vegan Fish' mula sa The Good Food Institute na gumagawa ng mga plant-based fish fillet at pusit na gawa sa toyo, algae, at iba pang sangkap. Ang mga produktong ito ay available sa mga organic grocery stores sa Maynila at online platforms. Ang paglipat sa plant-based seafood ay hindi lamang nagliligtas ng coral reef kundi nagbibigay din ng mas malusog na alternatibo na walang toxins.

Frequently Asked Questions

Ano ang cyanide fishing at paano ito ginagawa?

Ang cyanide fishing ay ang paggamit ng sodium cyanide na idinidissolve sa tubig-dagat at ini-spray sa coral reef upang mawalan ng malay ang mga isda, na ginagawang madali silang hulihin. Ang cyanide ay pumapatay ng mga coral polyp at iba pang marine life sa paligid, na nagdudulot ng malawakang pagkasira ng coral reef.

Gaano kalawak ang cyanide fishing sa Pilipinas ngayon?

Ayon sa BFAR (2024), tinatayang 10,000 mangingisda ang gumagamit pa rin ng cyanide, na may 151 na insidente na naiulat noong 2024. Ang mga pangunahing lugar ay Palawan, Batangas, at ilang bahagi ng Visayas. Ang problema ay patuloy na lumalala dahil sa mataas na demand para sa live reef fish at mahinang pagpapatupad ng batas.

Ano ang mga parusa sa cyanide fishing sa Pilipinas?

Ang Philippine Fisheries Code (RA 8550) ay nagtatakda ng parusang pagkakulong ng 6 hanggang 12 taon at multang PHP 10,000 hanggang PHP 100,000 para sa sinumang mahuling gumagamit ng cyanide. Gayunpaman, dahil sa mahinang enforcement, 5% lamang ng mga kaso ang nauuwi sa paghuli at pag-uusig (BFAR, 2024).

Paano ko malalaman kung ang isda na binibili ko ay nahuli gamit ang cyanide?

Walang paraan upang malaman ito sa pamamagitan ng mata o amoy. Ang pinakaligtas na paraan ay ang bumili ng isda na may MSC o ASC certification, o mas mabuti, pumili ng plant-based seafood na walang anumang panganib ng cyanide contamination. Ang mga certified na produkto ay may traceability na nagpapatunay ng legal na paraan ng paghuli.

Ano ang mga alternatibo sa cyanide fishing para sa mga mangingisda?

Ang seaweed farming, eco-tourism, at paggawa ng plant-based seafood ay mga viable na alternatibo. Halimbawa, sa Palawan, ang mga dating cyanide fishers ay kumikita na ngayon ng 40% mas mataas sa seaweed farming (WWF, 2024). Ang mga programang ito ay nagbibigay ng matatag na kita nang hindi sinisira ang karagatan.

Bakit mahalaga ang coral reef sa seguridad sa pagkain ng Pilipinas?

Ang coral reef ay nagbibigay ng tirahan at pagkain para sa 25% ng marine species, at ang reef fisheries sa Pilipinas ay nagkakahalaga ng PHP 200 bilyon taun-taon (DA-BFAR, 2025). Kapag nasira ang coral reef, bumababa ang fish population, na nagreresulta sa mas kaunting huli at mas mataas na presyo ng isda, na direktang nakakaapekto sa seguridad sa pagkain ng 20 milyong Pilipino na umaasa sa pangisdaan.