ਅੰਡਰਕਵਰ ਖੁਲਾਸਾ: ਭਾਰਤੀ ਪੋਲਟਰੀ ਫਾਰਮਾਂ ਵਿੱਚ ਮੁਰਗੀਆਂ ਦੇ ਨਰ ਚੂਜ਼ਿਆਂ ਦਾ ਮੈਕਰੇਟਰ ਵਿੱਚ ਕੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ?

ਤੁਰੰਤ ਜਵਾਬ: ਇੱਕ ਨਵੀਂ ਅੰਡਰਕਵਰ ਜਾਂਚ ਨੇ ਖੁਲਾਸਾ ਕੀਤਾ ਹੈ ਕਿ ਪੰਜਾਬ ਦੀਆਂ ਵਪਾਰਕ ਹੈਚਰੀਆਂ ਵਿੱਚ ਨਰ ਚੂਜ਼ਿਆਂ ਨੂੰ ਜਨਮ ਦੇ ਤੁਰੰਤ ਬਾਅਦ ਮੈਕਰੇਟਰ (ਇੱਕ ਉਦਯੋਗਿਕ ਗਰਾਈਂਡਰ) ਵਿੱਚ ਕੁਚਲ ਕੇ ਮਾਰ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਅੰਡੇ ਦੇਣ ਵਾਲੀਆਂ ਮੁਰਗੀਆਂ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਆਰਥਿਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਬੇਕਾਰ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਅਭਿਆਸ, ਜਿਸ ਨੂੰ 'ਮੇਲ ਕਲਿੰਗ' ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਪੂਰੇ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਕਾਨੂੰਨੀ ਹੈ ਅਤੇ ਹਰ ਸਾਲ ਲੱਖਾਂ ਚੂਜ਼ਿਆਂ ਦੀ ਮੌਤ ਦਾ ਕਾਰਨ ਬਣਦਾ ਹੈ।

ਅੰਡਰਕਵਰ ਜਾਂਚ ਵਿੱਚ ਵੇਖਿਆ ਕੀ? ਪੰਜਾਬ ਦੀ ਹੈਚਰੀ ਦੇ ਅੰਦਰ ਦਾ ਦ੍ਰਿਸ਼

ਜਨਵਰੀ 2026 ਵਿੱਚ, ਪਸ਼ੂ ਅਧਿਕਾਰ ਸੰਗਠਨ 'ਪੰਜਾਬ ਫਾਰ ਐਨੀਮਲਜ਼' ਦੇ ਜਾਂਚਕਰਤਾਵਾਂ ਨੇ ਲੁਧਿਆਣਾ ਦੇ ਨੇੜੇ ਇੱਕ ਵੱਡੀ ਹੈਚਰੀ ਵਿੱਚ ਛੁਪੇ ਕੈਮਰੇ ਲਗਾਏ। ਤਿੰਨ ਹਫ਼ਤਿਆਂ ਦੀ ਸ਼ੂਟਿੰਗ ਵਿੱਚ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਨਵੇਅਰ ਬੈਲਟਾਂ 'ਤੇ ਤਾਜ਼ੇ ਜਨਮੇ ਨਰ ਚੂਜ਼ਿਆਂ ਨੂੰ ਵੇਖਿਆ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਕਰਮਚਾਰੀ ਇੱਕ-ਇੱਕ ਕਰਕੇ ਚੁੱਕ ਕੇ ਇੱਕ ਵੱਡੀ ਮਸ਼ੀਨ ਵਿੱਚ ਸੁੱਟ ਰਹੇ ਸਨ। ਮਸ਼ੀਨ ਦੇ ਅੰਦਰ ਘੁੰਮਦੇ ਬਲੇਡਾਂ ਦੀ ਆਵਾਜ਼ ਸਾਫ਼ ਸੁਣਾਈ ਦੇ ਰਹੀ ਸੀ। ਇਹ ਮੈਕਰੇਟਰ ਸੀ, ਜੋ ਦੁਨੀਆ ਭਰ ਦੇ ਅੰਡਾ ਉਦਯੋਗ ਵਿੱਚ ਨਰ ਚੂਜ਼ਿਆਂ ਨੂੰ ਖਤਮ ਕਰਨ ਦਾ ਮਿਆਰੀ ਤਰੀਕਾ ਹੈ।

ਫੁਟੇਜ ਵਿੱਚ ਦਿਖਾਇਆ ਗਿਆ ਕਿ ਚੂਜ਼ੇ ਜੀਵਿਤ ਸਨ ਜਦੋਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਮਸ਼ੀਨ ਵਿੱਚ ਪਾਇਆ ਗਿਆ। ਕੁਝ ਕਰਮਚਾਰੀ ਇਸ ਕੰਮ ਨੂੰ ਰੁਟੀਨ ਵਜੋਂ ਕਰਦੇ ਦਿਖੇ, ਜਦਕਿ ਦੂਜਿਆਂ ਦੇ ਚਿਹਰਿਆਂ 'ਤੇ ਬੇਚੈਨੀ ਸੀ। ਇੱਕ ਕਰਮਚਾਰੀ ਨੇ ਕੈਮਰੇ ਨੂੰ ਦੇਖ ਕੇ ਕਿਹਾ, 'ਇਹ ਤਾਂ ਰੋਜ਼ ਦਾ ਕੰਮ ਹੈ, ਪਰ ਫਿਰ ਵੀ ਔਖਾ ਲੱਗਦਾ ਹੈ।' ਜਾਂਚਕਰਤਾਵਾਂ ਨੇ ਅੰਦਾਜ਼ਾ ਲਗਾਇਆ ਕਿ ਇੱਕ ਦਿਨ ਵਿੱਚ ਲਗਭਗ 15,000 ਨਰ ਚੂਜ਼ਿਆਂ ਨੂੰ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਮਾਰਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਕਿਹੜੇ ਕਾਨੂੰਨ ਟੁੱਟਦੇ ਹਨ? ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਪੋਲਟਰੀ ਨਿਯਮਾਂ ਦੀ ਅਸਲੀਅਤ

ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ, ਪਸ਼ੂ ਕਰੂਰਤਾ ਨਿਵਾਰਣ ਐਕਟ, 1960, ਜਾਨਵਰਾਂ ਨਾਲ ਬੇਲੋੜੀ ਕਰੂਰਤਾ ਨੂੰ ਰੋਕਦਾ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਇਸ ਐਕਟ ਵਿੱਚ ਪੋਲਟਰੀ ਉਦਯੋਗ ਵਿੱਚ ਨਰ ਚੂਜ਼ਿਆਂ ਨੂੰ ਮਾਰਨ ਦਾ ਕੋਈ ਸਪਸ਼ਟ ਜ਼ਿਕਰ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਕੇਂਦਰੀ ਪਸ਼ੂ ਧਨ ਬੋਰਡ ਨੇ 2023 ਵਿੱਚ ਦਿਸ਼ਾ-ਨਿਰਦੇਸ਼ ਜਾਰੀ ਕੀਤੇ ਸਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਗੈਸ ਚੈਂਬਰਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਨੂੰ 'ਮਨੁੱਖੀ' ਵਿਕਲਪ ਵਜੋਂ ਸਿਫਾਰਸ਼ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ, ਪਰ ਮੈਕਰੇਟਰ 'ਤੇ ਕੋਈ ਪਾਬੰਦੀ ਨਹੀਂ ਲਗਾਈ ਗਈ। ਜਾਂਚ ਵਿੱਚ ਪਾਇਆ ਗਿਆ ਕਿ ਹੈਚਰੀ ਕੋਲ ਸਥਾਨਕ ਨਗਰ ਨਿਗਮ ਤੋਂ ਲੋੜੀਂਦੇ ਲਾਇਸੈਂਸ ਸਨ, ਪਰ ਵਾਤਾਵਰਣ ਮੰਤਰਾਲੇ ਦੇ ਜੈਵਿਕ ਕੂੜਾ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਨਿਯਮਾਂ ਦੀ ਉਲੰਘਣਾ ਕੀਤੀ ਗਈ, ਕਿਉਂਕਿ ਮਰੇ ਹੋਏ ਚੂਜ਼ਿਆਂ ਦੇ ਅਵਸ਼ੇਸ਼ ਨੇੜਲੇ ਨਹਿਰ ਵਿੱਚ ਸੁੱਟੇ ਜਾ ਰਹੇ ਸਨ।

ਇਹ ਕੋਈ ਇਕੱਲਾ ਮਾਮਲਾ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਪੰਜਾਬ ਪੋਲਟਰੀ ਫੈਡਰੇਸ਼ਨ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਰਾਜ ਵਿੱਚ ਲਗਭਗ 200 ਪੰਜੀਕ੍ਰਿਤ ਹੈਚਰੀਆਂ ਹਨ, ਅਤੇ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਵਿੱਚ ਨਰ ਚੂਜ਼ਿਆਂ ਨੂੰ ਮੈਕਰੇਟਰ ਜਾਂ ਕਾਰਬਨ ਡਾਈਆਕਸਾਈਡ ਗੈਸ ਨਾਲ ਮਾਰਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਅਜੇ ਤੱਕ ਇਸ ਅਭਿਆਸ ਨੂੰ ਨਿਯਮਤ ਕਰਨ ਲਈ ਕੋਈ ਖਾਸ ਕਾਨੂੰਨ ਨਹੀਂ ਬਣਾਇਆ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਉਦਯੋਗ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਤਰੀਕੇ ਚੁਣਨ ਦੀ ਖੁੱਲ੍ਹ ਹੈ। ਇਹ ਕਾਨੂੰਨੀ ਖਾਲੀ ਥਾਂ ਪਸ਼ੂ ਅਧਿਕਾਰ ਕਾਰਕੁਨਾਂ ਲਈ ਚਿੰਤਾ ਦਾ ਵਿਸ਼ਾ ਹੈ।

ਕੰਪਨੀ ਦਾ ਜਵਾਬ: ਹੈਚਰੀ ਮਾਲਕਾਂ ਦਾ ਬਚਾਅ ਅਤੇ ਉਦਯੋਗ ਦੀ ਚੁੱਪ

ਜਦੋਂ ਜਾਂਚ ਦੀ ਫੁਟੇਜ ਜਨਤਕ ਕੀਤੀ ਗਈ, ਤਾਂ ਸਵਾਲੀਆ ਹੈਚਰੀ ਦੇ ਮਾਲਕ ਨੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਕਿਹਾ ਕਿ ਇਹ ਫੁਟੇਜ 'ਪੁਰਾਣੀ' ਅਤੇ 'ਸੰਦਰਭ ਤੋਂ ਬਾਹਰ' ਹੈ। ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ, ਇੱਕ ਲਿਖਤੀ ਬਿਆਨ ਵਿੱਚ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਮੰਨਿਆ ਕਿ ਮੈਕਰੇਟਰ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ, ਪਰ ਇਸ ਨੂੰ 'ਉਦਯੋਗ ਦਾ ਮਿਆਰੀ ਅਭਿਆਸ' ਦੱਸਿਆ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਉਹ ਨਰ ਚੂਜ਼ਿਆਂ ਨੂੰ ਪਾਲਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰਦੇ ਸਨ, ਪਰ ਇਹ ਆਰਥਿਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸੰਭਵ ਨਹੀਂ ਸੀ। ਪੰਜਾਬ ਪੋਲਟਰੀ ਫੈਡਰੇਸ਼ਨ ਨੇ ਕੋਈ ਟਿੱਪਣੀ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ, ਜਦਕਿ ਨੈਸ਼ਨਲ ਐਗਰੀਕਲਚਰਲ ਕੋਆਪਰੇਟਿਵ ਮਾਰਕੀਟਿੰਗ ਫੈਡਰੇਸ਼ਨ (NAFED) ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਉਹ ਮਾਮਲੇ ਦੀ ਜਾਂਚ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ।

“ਜਦੋਂ ਤੱਕ ਅਸੀਂ ਨਰ ਚੂਜ਼ਿਆਂ ਨੂੰ ਮਾਰਨ ਨੂੰ ਇੱਕ ਆਰਥਿਕ ਜ਼ਰੂਰਤ ਵਜੋਂ ਨਹੀਂ, ਬਲਕਿ ਇੱਕ ਨੈਤਿਕ ਅਸਫਲਤਾ ਵਜੋਂ ਦੇਖਦੇ ਹਾਂ, ਉਦੋਂ ਤੱਕ ਅੰਡਾ ਉਦਯੋਗ ਕਰੂਰਤਾ ਨਾਲ ਜੁੜਿਆ ਰਹੇਗਾ।”

ਉਦਯੋਗ ਦਾ ਪੈਟਰਨ: ਕੀ ਇਹ ਸਿਰਫ਼ ਇੱਕ ਹੈਚਰੀ ਦੀ ਗਲਤੀ ਹੈ?

ਇਹ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਨਹੀਂ ਹੈ ਜਦੋਂ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਨਰ ਚੂਜ਼ਿਆਂ ਦੇ ਕਤਲ ਦਾ ਪਰਦਾਫਾਸ਼ ਹੋਇਆ ਹੈ। 2023 ਵਿੱਚ, ਹਿਮਾਚਲ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੀ ਇੱਕ ਹੈਚਰੀ ਵਿੱਚ ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀ ਫੁਟੇਜ ਸਾਹਮਣੇ ਆਈ ਸੀ, ਅਤੇ 2021 ਵਿੱਚ, ਤਾਮਿਲਨਾਡੂ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਹੋਰ ਮਾਮਲਾ ਦਰਜ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਹਰ ਵਾਰ, ਉਦਯੋਗ ਨੇ ਇਸ ਨੂੰ 'ਇਕੱਲਾ ਮਾਮਲਾ' ਦੱਸਿਆ, ਪਰ ਜਾਂਚਕਰਤਾਵਾਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਪੂਰੇ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਆਮ ਅਭਿਆਸ ਹੈ। ਵੱਡੀਆਂ ਅੰਡਾ ਉਤਪਾਦਕ ਕੰਪਨੀਆਂ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਸੁਗੁਨਾ ਫੂਡਸ ਅਤੇ ਵੇਂਕੀਜ਼, ਆਪਣੇ ਸਪਲਾਈ ਚੇਨ ਵਿੱਚ ਨਰ ਚੂਜ਼ਿਆਂ ਦੇ ਕਤਲ ਨੂੰ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ, ਹਾਲਾਂਕਿ ਉਹ ਇਸ ਨੂੰ 'ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ ਨਾਲ' ਕਰਨ ਦਾ ਦਾਅਵਾ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ।

ਇਹ ਅੰਕੜੇ ਦਿਖਾਉਂਦੇ ਹਨ ਕਿ ਸਮੱਸਿਆ ਵਧ ਰਹੀ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਅੰਡੇ ਦੀ ਖਪਤ ਵਧ ਰਹੀ ਹੈ। ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਤੀ ਵਿਅਕਤੀ ਅੰਡੇ ਦੀ ਖਪਤ 2025 ਵਿੱਚ 90 ਅੰਡੇ ਪ੍ਰਤੀ ਸਾਲ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਗਈ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ 2015 ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਦੁੱਗਣੀ ਹੈ (ਇੰਡੀਅਨ ਕੌਂਸਲ ਆਫ਼ ਮੈਡੀਕਲ ਰਿਸਰਚ, 2025)। ਇਹ ਮੰਗ ਸਿੱਧੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਨਰ ਚੂਜ਼ਿਆਂ ਦੇ ਕਤਲ ਦਾ ਕਾਰਨ ਬਣਦੀ ਹੈ।

ਖਪਤਕਾਰ ਕੀ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ? ਨਰ ਚੂਜ਼ਿਆਂ ਲਈ ਜੀਵਨ ਰੱਖਣ ਦੇ ਤਰੀਕੇ

ਖਪਤਕਾਰਾਂ ਕੋਲ ਸਭ ਤੋਂ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਹਥਿਆਰ ਹੈ: ਆਪਣੀ ਖਰੀਦ ਦੀ ਚੋਣ। ਜਦੋਂ ਤੁਸੀਂ ਅੰਡੇ ਖਰੀਦਦੇ ਹੋ, ਤਾਂ ਤੁਸੀਂ ਨਰ ਚੂਜ਼ਿਆਂ ਦੇ ਕਤਲ ਨੂੰ ਫੰਡ ਦਿੰਦੇ ਹੋ। ਪੌਦਿਆਂ-ਅਧਾਰਤ ਵਿਕਲਪਾਂ ਵੱਲ ਸਵਿਚ ਕਰਨਾ ਸਭ ਤੋਂ ਸਿੱਧਾ ਹੱਲ ਹੈ। ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ, ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਸਥਾਨਕ ਬ੍ਰਾਂਡ ਹੁਣ ਸ਼ਾਕਾਹਾਰੀ ਅੰਡੇ ਦੇ ਵਿਕਲਪ ਪੇਸ਼ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਚਨੇ ਦੇ ਆਟੇ ਤੋਂ ਬਣੇ 'ਅੰਡੇ'। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਤੁਸੀਂ ਹੈਚਰੀ ਮਾਲਕਾਂ ਨੂੰ ਪੱਤਰ ਲਿਖ ਸਕਦੇ ਹੋ, ਸਥਾਨਕ ਸੰਸਦ ਮੈਂਬਰਾਂ ਨੂੰ ਕਾਨੂੰਨ ਬਦਲਣ ਦੀ ਮੰਗ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹੋ, ਅਤੇ ਜਾਗਰੂਕਤਾ ਫੈਲਾ ਸਕਦੇ ਹੋ।

ਲੇਬਲਾਂ 'ਤੇ ਲਾਲ ਝੰਡੇ: ਕੀ 'ਕੇਜ-ਫ੍ਰੀ' ਦਾ ਮਤਲਬ ਕਰੂਰਤਾ-ਮੁਕਤ ਹੈ?

ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਖਪਤਕਾਰ ਸੋਚਦੇ ਹਨ ਕਿ 'ਕੇਜ-ਫ੍ਰੀ' ਜਾਂ 'ਫ੍ਰੀ-ਰੇਂਜ' ਲੇਬਲ ਵਾਲੇ ਅੰਡੇ ਨੈਤਿਕ ਹਨ। ਪਰ ਸੱਚ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਲੇਬਲ ਸਿਰਫ਼ ਮੁਰਗੀਆਂ ਦੇ ਰਹਿਣ ਦੀ ਥਾਂ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦੇ ਹਨ, ਨਾ ਕਿ ਨਰ ਚੂਜ਼ਿਆਂ ਦੇ ਕਤਲ ਨੂੰ। ਕੇਜ-ਫ੍ਰੀ ਫਾਰਮਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ, ਨਰ ਚੂਜ਼ਿਆਂ ਨੂੰ ਜਨਮ ਦੇ ਤੁਰੰਤ ਬਾਅਦ ਮਾਰ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ, ਜਦੋਂ ਤੁਸੀਂ ਲੇਬਲ ਪੜ੍ਹਦੇ ਹੋ, ਤਾਂ ਇਹਨਾਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਵੱਲ ਧਿਆਨ ਦਿਓ:

ਅਕਸਰ ਪੁੱਛੇ ਜਾਂਦੇ ਸਵਾਲ (FAQ)

ਕੀ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਨਰ ਚੂਜ਼ਿਆਂ ਨੂੰ ਮਾਰਨਾ ਕਾਨੂੰਨੀ ਹੈ?

ਹਾਂ, ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਨਰ ਚੂਜ਼ਿਆਂ ਨੂੰ ਮਾਰਨਾ ਕਾਨੂੰਨੀ ਹੈ। ਪਸ਼ੂ ਕਰੂਰਤਾ ਨਿਵਾਰਣ ਐਕਟ, 1960, ਕਰੂਰਤਾ ਨੂੰ ਰੋਕਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਇਸ ਵਿੱਚ ਨਰ ਚੂਜ਼ਿਆਂ ਦੇ ਕਤਲ ਦਾ ਕੋਈ ਸਪਸ਼ਟ ਜ਼ਿਕਰ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਕੇਂਦਰੀ ਪਸ਼ੂ ਧਨ ਬੋਰਡ ਨੇ 2023 ਵਿੱਚ ਗੈਸ ਚੈਂਬਰਾਂ ਦੀ ਸਿਫਾਰਸ਼ ਕੀਤੀ ਸੀ, ਪਰ ਮੈਕਰੇਟਰ 'ਤੇ ਕੋਈ ਪਾਬੰਦੀ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ, ਉਦਯੋਗ ਇਸ ਅਭਿਆਸ ਨੂੰ ਕਾਨੂੰਨੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਜਾਰੀ ਰੱਖਦਾ ਹੈ।

ਮੈਕਰੇਟਰ ਵਿੱਚ ਨਰ ਚੂਜ਼ਿਆਂ ਦਾ ਕੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ?

ਮੈਕਰੇਟਰ ਇੱਕ ਉਦਯੋਗਿਕ ਗਰਾਈਂਡਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਤਾਜ਼ੇ ਜਨਮੇ ਨਰ ਚੂਜ਼ਿਆਂ ਨੂੰ ਜੀਵਿਤ ਅਵਸਥਾ ਵਿੱਚ ਸੁੱਟ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਮਸ਼ੀਨ ਦੇ ਅੰਦਰ ਘੁੰਮਦੇ ਬਲੇਡ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਤੁਰੰਤ ਕੁਚਲ ਦਿੰਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਕੁਝ ਸਕਿੰਟਾਂ ਵਿੱਚ ਪੂਰੀ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਪਰ ਇਸ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਕਰੂਰਤਾ ਸ਼ਾਮਲ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਕੁਝ ਉਦਯੋਗ ਗੈਸ ਚੈਂਬਰਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਚੂਜ਼ਿਆਂ ਨੂੰ ਕਾਰਬਨ ਡਾਈਆਕਸਾਈਡ ਨਾਲ ਦਮ ਘੁੱਟ ਕੇ ਮਾਰਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਕੀ ਕੇਜ-ਫ੍ਰੀ ਅੰਡੇ ਖਰੀਦਣ ਨਾਲ ਨਰ ਚੂਜ਼ਿਆਂ ਨੂੰ ਬਚਾਇਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ?

ਨਹੀਂ। ਕੇਜ-ਫ੍ਰੀ ਫਾਰਮਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ, ਨਰ ਚੂਜ਼ਿਆਂ ਨੂੰ ਜਨਮ ਦੇ ਤੁਰੰਤ ਬਾਅਦ ਮਾਰ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਅੰਡੇ ਨਹੀਂ ਦੇ ਸਕਦੇ। ਕੇਜ-ਫ੍ਰੀ ਸਿਰਫ਼ ਮੁਰਗੀਆਂ ਦੇ ਰਹਿਣ ਦੀ ਥਾਂ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਨਾ ਕਿ ਨਰ ਚੂਜ਼ਿਆਂ ਦੇ ਭਾਗ ਨੂੰ। ਇਸ ਲਈ, ਕੇਜ-ਫ੍ਰੀ ਅੰਡੇ ਖਰੀਦਣ ਦਾ ਮਤਲਬ ਹੈ ਕਿ ਤੁਸੀਂ ਅਜੇ ਵੀ ਨਰ ਚੂਜ਼ਿਆਂ ਦੇ ਕਤਲ ਨੂੰ ਫੰਡ ਦੇ ਰਹੇ ਹੋ।

ਕੀ ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਵੀਗਨ ਅੰਡੇ ਦੇ ਵਿਕਲਪ ਉਪਲਬਧ ਹਨ?

ਹਾਂ, ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਹੁਣ ਕਈ ਵੀਗਨ ਅੰਡੇ ਦੇ ਵਿਕਲਪ ਮਿਲਦੇ ਹਨ। ਲੁਧਿਆਣਾ ਅਤੇ ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਵਰਗੇ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਵਿੱਚ ਸਥਾਨਕ ਬ੍ਰਾਂਡ ਜਿਵੇਂ ਕਿ 'ਗ੍ਰੀਨ ਫੂਡਜ਼' ਅਤੇ 'ਪੰਜਾਬ ਵੀਗਨ' ਚਨੇ ਦੇ ਆਟੇ ਅਤੇ ਟੋਫੂ ਤੋਂ ਬਣੇ ਅੰਡੇ ਦੇ ਵਿਕਲਪ ਵੇਚਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਨਾ ਸਿਰਫ਼ ਨਰ ਚੂਜ਼ਿਆਂ ਦੇ ਕਤਲ ਨੂੰ ਰੋਕਦੇ ਹਨ, ਬਲਕਿ ਸਿਹਤ ਲਈ ਵੀ ਚੰਗੇ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸਥਾਨਕ ਸਬਜ਼ੀ ਮੰਡੀਆਂ ਅਤੇ ਆਨਲਾਈਨ ਸਟੋਰਾਂ 'ਤੇ ਆਸਾਨੀ ਨਾਲ ਲੱਭਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।

ਕੀ ਸਰਕਾਰ ਨਰ ਚੂਜ਼ਿਆਂ ਦੇ ਕਤਲ ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਲਈ ਕੋਈ ਕਦਮ ਚੁੱਕ ਰਹੀ ਹੈ?

ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਅਜੇ ਤੱਕ ਨਰ ਚੂਜ਼ਿਆਂ ਦੇ ਕਤਲ ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਲਈ ਕੋ�ੀ ਠੋਸ ਕਦਮ ਨਹੀਂ ਚੁੱਕਿਆ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਪਸ਼ੂ ਧਨ ਮੰਤਰਾਲੇ ਨੇ 2023 ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਕਾਰਜ ਸਮੂਹ ਬਣਾਇਆ ਸੀ ਜੋ ਇਸ ਮੁੱਦੇ ਦਾ ਅਧਿਐਨ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਪੰਜਾਬ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਵੀ ਹਾਲ ਹੀ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਕਮੇਟੀ ਬਣਾਈ ਹੈ ਜੋ ਪੋਲਟਰੀ ਉਦਯੋਗ ਦੇ ਨਿਯਮਾਂ ਦੀ ਸਮੀਖਿਆ ਕਰੇਗੀ। ਪਰ ਜਦੋਂ ਤੱਕ ਕੋਈ ਸਪਸ਼ਟ ਕਾਨੂੰਨ ਨਹੀਂ ਬਣਦਾ, ਉਦਯੋਗ ਆਪਣੇ ਤਰੀਕੇ ਜਾਰੀ ਰੱਖੇਗਾ।

ਮੁੱਖ ਨੁਕਤੇ: ਨਰ ਚੂਜ਼ਿਆਂ ਦੇ ਕਤਲ ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਲਈ ਤੁਹਾਡੀ ਭੂਮਿਕਾ