# ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਡਾਲਫਿਨ ਥੈਰੇਪੀ ਦਾ ਕਰੂਰ ਸੱਚ: ਇੱਕ ਸਾਬਕਾ ਟ੍ਰੇਨਰ ਦੀ ਕਹਾਣੀ

ਇੱਕ ਸਾਬਕਾ ਡਾਲਫਿਨ ਥੈਰੇਪੀ ਟ੍ਰੇਨਰ ਦੱਸਦੀ ਹੈ ਕਿ ਕਿਵੇਂ ਉਸਨੇ ਅੰਦਰੋਂ ਦੇਖਿਆ ਕਿ ਇਹ ਉਦਯੋਗ ਜਾਨਵਰਾਂ ਨੂੰ ਤਸੀਹੇ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਵੀ ਡਾਲਫਿਨ ਥੈਰੇਪੀ ਦੇ ਵਿਕਲਪ ਕੀ ਹਨ।

Source: https://vegeco.org/pa/recipes/recipes-1788663954681
Publisher: VegEco (https://vegeco.org)
Author: ਸਿਮਰਨ ਕੌਰ
Published: 2026-09-06T03:05:54.696Z
Updated: 2026-09-06T03:05:54.743Z
Language: pa
Topics: ਡਾਲਫਿਨ ਥੈਰੇਪੀ, ਡਾਲਫਿਨ ਥੈਰੇਪੀ ਦੇ ਨੁਕਸਾਨ, ਡਾਲਫਿਨ ਥੈਰੇਪੀ ਦਾ ਸੱਚ, ਡਾਲਫਿਨ ਦੀ ਕੈਦ, ਜਾਨਵਰਾਂ ਦੀ ਥੈਰੇਪੀ ਦੇ ਵਿਕਲਪ, ਡਾਲਫਿਨ ਥੈਰੇਪੀ ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ, ਕੀ ਡਾਲਫਿਨ ਥੈਰੇਪੀ ਕੰਮ ਕਰਦੀ ਹੈ?, ਡਾਲਫਿਨ ਥੈਰੇਪੀ ਕੀ ਹੈ?, ਡਾਲਫਿਨ ਥੈਰੇਪੀ ਕਿੱਥੇ ਹੁੰਦੀ ਹੈ?, ਡਾਲਫਿਨ ਥੈਰੇਪੀ ਦੀ ਕੀਮਤ, ਡਾਲਫਿਨ ਥੈਰੇਪੀ ਦੇ ਫਾਇਦੇ ਅਤੇ ਨੁਕਸਾਨ, ਡਾਲਫਿਨ ਥੈਰੇਪੀ ਦਾ ਵਿਕਲਪ, ਡਾਲਫਿਨ ਸੈਰ, ਸਮੁੰਦਰੀ ਜੀਵਨ ਸੁਰੱਖਿਆ, ਜਾਨਵਰਾਂ ਦੇ ਅਧਿਕਾਰ

---

ਛੋਟਾ ਜਵਾਬ: ਡਾਲਫਿਨ ਥੈਰੇਪੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਕੈਦ ਕੀਤੀਆਂ ਡਾਲਫਿਨਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਬੱਚਿਆਂ ਅਤੇ ਬਾਲਗਾਂ ਦੇ ਇਲਾਜ ਲਈ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਦਾ ਕੋਈ ਵਿਗਿਆਨਕ ਪ੍ਰਮਾਣ ਨਹੀਂ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹ ਡਾਲਫਿਨਾਂ ਲਈ ਬਹੁਤ ਦੁਖਦਾਈ ਹੈ। ਖੋਜ ਦਰਸਾਉਂਦੀ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਦੇ ਕੋਈ ਸਾਬਤ ਫਾਇਦੇ ਨਹੀਂ ਹਨ, ਜਦਕਿ ਜਾਨਵਰਾਂ ਨੂੰ ਤਣਾਅ, ਸੱਟ ਅਤੇ ਮੌਤ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰਨਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ। ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਡਾਲਫਿਨ ਥੈਰੇਪੀ ਕੇਂਦਰ ਨਹੀਂ ਹੈ, ਪਰ ਸੈਲਾਨੀ ਵਿਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਇਸ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।

## ਮੈਂ ਕਿੱਥੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ: ਇੱਕ ਸੁਪਨੇ ਵਾਲੀ ਨੌਕਰੀ

2015 ਵਿੱਚ, ਜਦੋਂ ਮੈਂ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨ ਵਿੱਚ ਗ੍ਰੈਜੂਏਸ਼ਨ ਕਰ ਰਹੀ ਸੀ, ਮੈਨੂੰ ਇੱਕ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਕੰਪਨੀ ਵਿੱਚ ਡਾਲਫਿਨ ਟ੍ਰੇਨਰ ਦੀ ਨੌਕਰੀ ਦਾ ਇਸ਼ਤਿਹਾਰ ਮਿਲਿਆ। ਇਹ ਬਹੁਤ ਹੀ ਆਕਰਸ਼ਕ ਲੱਗਦਾ ਸੀ - ਡਾਲਫਿਨਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਕੰਮ ਕਰਨਾ, ਬੱਚਿਆਂ ਦੀ ਮਦਦ ਕਰਨਾ, ਸਮੁੰਦਰ ਦੇ ਨੇੜੇ ਰਹਿਣਾ। ਮੈਂ ਬਿਨਾਂ ਸੋਚੇ ਸਮਝੇ ਅਰਜ਼ੀ ਦੇ ਦਿੱਤੀ ਅਤੇ ਚੁਣ ਲਈ ਗਈ। ਮੈਨੂੰ ਲੱਗਦਾ ਸੀ ਕਿ ਮੈਂ ਦੁਨੀਆ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਨੌਕਰੀ ਪਾ ਲਈ ਹੈ।

ਸਿਖਲਾਈ ਦੌਰਾਨ, ਮੈਨੂੰ ਡਾਲਫਿਨਾਂ ਦੀ ਜੀਵ-ਵਿਗਿਆਨ ਅਤੇ ਵਿਵਹਾਰ ਬਾਰੇ ਪੜ੍ਹਾਇਆ ਗਿਆ। ਪਰ ਜਲਦੀ ਹੀ ਮੈਨੂੰ ਅਹਿਸਾਸ ਹੋਇਆ ਕਿ ਜੋ ਵਿਗਿਆਨ ਮੈਂ ਕਿਤਾਬਾਂ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਿਆ ਸੀ, ਉਹ ਇੱਥੇ ਲਾਗੂ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ ਸੀ। ਡਾਲਫਿਨਾਂ ਨੂੰ ਭੋਜਨ ਤੋਂ ਵਾਂਝਾ ਰੱਖ ਕੇ ਸਿਖਲਾਈ ਦਿੱਤੀ ਜਾਂਦੀ ਸੀ, ਤਾਂ ਜੋ ਉਹ ਹੁਕਮਾਂ ਦੀ ਪਾਲਣਾ ਕਰਨ। ਮੈਂ ਦੇਖਿਆ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਟੈਂਕ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਕੁਦਰਤੀ ਨਿਵਾਸ ਸਥਾਨਾਂ ਨਾਲੋਂ ਕਿੰਨੇ ਛੋਟੇ ਸਨ।

## ਮੈਂ ਕੀ ਦੇਖਿਆ: ਕੈਦ ਦਾ ਕਰੂਰ ਸੱਚ

ਡਾਲਫਿਨਾਂ ਸਮੁੰਦਰੀ ਜੀਵ ਹਨ ਜੋ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਸੈਂਕੜੇ ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਤੈਰਦੀਆਂ ਹਨ। ਪਰ ਥੈਰੇਪੀ ਕੇਂਦਰਾਂ ਵਿੱਚ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਛੋਟੇ ਕੰਕਰੀਟ ਦੇ ਟੈਂਕਾਂ ਵਿੱਚ ਰੱਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਿੱਥੇ ਉਹ ਅੱਗੇ-ਪਿੱਛੇ ਤੈਰਦੀਆਂ ਰਹਿੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਮੈਂ ਦੇਖਿਆ ਕਿ ਕਈ ਡਾਲਫਿਨਾਂ ਦੇ ਖੰਭ ਸੁੱਕ ਜਾਂਦੇ ਸਨ, ਤਣਾਅ ਕਾਰਨ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪੇਟ ਵਿੱਚ ਫੋੜੇ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਸਨ। ਇੱਕ ਡਾਲਫਿਨ ਨੂੰ ਮੈਂ ਆਪਣੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਸਾਹਮਣੇ ਮਰਦੀ ਦੇਖਿਆ - ਉਹ ਲਗਾਤਾਰ ਉਦਾਸ ਸੀ ਅਤੇ ਖਾਣਾ ਬੰਦ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਸੀ।

ਥੈਰੇਪੀ ਸੈਸ਼ਨਾਂ ਦੌਰਾਨ, ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਡਾਲਫਿਨਾਂ ਨੂੰ ਛੂਹਣ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਤੈਰਨ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਚੁੰਮਣ ਲਈ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। ਪਰ ਡਾਲਫਿਨਾਂ ਨੂੰ ਇਹ ਪਸੰਦ ਨਹੀਂ ਸੀ। ਉਹ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਦੂਰ ਰੱਖਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰਦੀਆਂ ਸਨ, ਪਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸਿਖਲਾਈ ਦਿੱਤੀ ਜਾਂਦੀ ਸੀ ਕਿ ਉਹ ਬੱਚਿਆਂ ਦੇ ਨੇੜੇ ਆਉਣ। ਮੈਂ ਦੇਖਿਆ ਕਿ ਇਹ ਬੱਚਿਆਂ ਲਈ ਵੀ ਖਤਰਨਾਕ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਡਾਲਫਿਨਾਂ ਕੱਟ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ ਜਾਂ ਧੱਕਾ ਮਾਰ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ।

> ਡਾਲਫਿਨ ਥੈਰੇਪੀ ਇੱਕ ਧੋਖਾ ਹੈ ਜੋ ਬਿਮਾਰ ਬੱਚਿਆਂ ਦੀਆਂ ਉਮੀਦਾਂ ਦਾ ਫਾਇਦਾ ਉਠਾਉਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਡਾਲਫਿਨਾਂ ਨੂੰ ਤਸੀਹੇ ਦਿੰਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਕੋਈ ਵਿਗਿਆਨਕ ਆਧਾਰ ਨਹੀਂ ਹੈ।
>
> — ਡਾ. ਅਰੁਣਾ ਸ਼ਰਮਾ, ਸਮੁੰਦਰੀ ਜੀਵ ਵਿਗਿਆਨੀ, ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ

> **ਡਾਲਫਿਨ ਥੈਰੇਪੀ ਦਾ ਕੋਈ ਵਿਗਿਆਨਕ ਪ੍ਰਮਾਣ ਨਹੀਂ**
>
> ਵਿਗਿਆਨਕ ਸਾਹਿਤ ਦੀ ਸਮੀਖਿਆ ਵਿੱਚ ਪਾਇਆ ਗਿਆ ਕਿ ਡਾਲਫਿਨ ਥੈਰੇਪੀ ਦੇ ਕੋਈ ਸਾਬਤ ਲਾਭ ਨਹੀਂ ਹਨ। ਉਦਾਹਰਣ ਵਜੋਂ, 2023 ਦੇ ਇੱਕ ਅਧਿਐਨ ਵਿੱਚ, ਖੋਜਕਰਤਾਵਾਂ ਨੇ ਪਾਇਆ ਕਿ ਡਾਲਫਿਨ ਥੈਰੇਪੀ ਦਾ ਅਸਰ ਪਲੇਸਬੋ ਤੋਂ ਵੱਧ ਨਹੀਂ ਸੀ (ਜਰਨਲ ਆਫ਼ ਆਟਿਜ਼ਮ ਐਂਡ ਡਿਵੈਲਪਮੈਂਟਲ ਡਿਸਆਰਡਰਜ਼, 2023)।

## ਕੀ ਬਦਲਿਆ: ਜਾਗਰੂਕਤਾ ਅਤੇ ਅਸਤੀਫਾ

ਇੱਕ ਘਟਨਾ ਨੇ ਮੇਰੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਬਦਲ ਦਿੱਤੀ। ਇੱਕ ਦਿਨ, ਇੱਕ ਡਾਲਫਿਨ ਨੇ ਇੱਕ ਬੱਚੇ ਨੂੰ ਕੱਟਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ। ਬੱਚਾ ਬਹੁਤ ਡਰ ਗਿਆ, ਪਰ ਕੰਪਨੀ ਨੇ ਇਸ ਘਟਨਾ ਨੂੰ ਛੁਪਾ ਦਿੱਤਾ। ਮੈਨੂੰ ਸਮਝ ਆ ਗਿਆ ਕਿ ਇਹ ਉਦਯੋਗ ਨਾ ਤਾਂ ਬੱਚਿਆਂ ਦੀ ਭਲਾਈ ਲਈ ਹੈ ਅਤੇ ਨਾ ਹੀ ਡਾਲਫਿਨਾਂ ਦੀ। ਇਹ ਸਿਰਫ ਪੈਸੇ ਕਮਾਉਣ ਦਾ ਸਾਧਨ ਹੈ। ਮੈਂ ਅਸਤੀਫਾ ਦੇਣ ਦਾ ਫੈਸਲਾ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਭਾਰਤ ਵਾਪਸ ਆ ਗਈ।

ਵਾਪਸ ਆ ਕੇ, ਮੈਂ ਡਾਲਫਿਨ ਥੈਰੇਪੀ ਬਾਰੇ ਖੋਜ ਕਰਨੀ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ। ਮੈਨੂੰ ਪਤਾ ਲੱਗਾ ਕਿ ਵਿਸ਼ਵ ਸਿਹਤ ਸੰਗਠਨ (WHO) ਨੇ ਇਸ ਨੂੰ ਮਾਨਤਾ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਕਈ ਦੇਸ਼ਾਂ ਨੇ ਇਸ 'ਤੇ ਪਾਬੰਦੀ ਲਗਾ ਦਿੱਤੀ ਹੈ। ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ, ਵਾਈਲਡ ਲਾਈਫ ਪ੍ਰੋਟੈਕਸ਼ਨ ਐਕਟ 1972 ਦੇ ਤਹਿਤ ਡਾਲਫਿਨਾਂ ਨੂੰ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ, ਪਰ ਥੈਰੇਪੀ ਕੇਂਦਰਾਂ ਨੂੰ ਨਿਯੰਤਰਿਤ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਕੋਈ ਕਾਨੂੰਨ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਇਹ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਪਾੜਾ ਹੈ।

### ਡਾਲਫਿਨ ਥੈਰੇਪੀ ਦੇ ਵਿਕਲਪ: ਜਾਨਵਰਾਂ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਇਲਾਜ

ਖੁਸ਼ਕਿਸਮਤੀ ਨਾਲ, ਅਜਿਹੇ ਕਈ ਸਬੂਤ-ਆਧਾਰਿਤ ਇਲਾਜ ਹਨ ਜੋ ਡਾਲਫਿਨ ਥੈਰੇਪੀ ਦੀ ਥਾਂ ਲੈ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਆਕੂਪੇਸ਼ਨਲ ਥੈਰੇਪੀ, ਸਪੀਚ ਥੈਰੇਪੀ, ਅਤੇ ਸੰਵੇਦੀ ਏਕੀਕਰਣ ਥੈਰੇਪੀ ਵਰਗੇ ਤਰੀਕੇ ਬੱਚਿਆਂ ਦੇ ਵਿਕਾਸ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਬਿਨਾਂ ਕਿਸੇ ਜਾਨਵਰ ਨੂੰ ਨੁਕਸਾਨ ਪਹੁੰਚਾਏ। ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ, ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ ਅਤੇ ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਵਿੱਚ ਕਈ ਥੈਰੇਪੀ ਕੇਂਦਰ ਹਨ ਜੋ ਇਹ ਸੇਵਾਵਾਂ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦੇ ਹਨ।

## ਮੈਂ ਹੁਣ ਕੀ ਕਰਦੀ ਹਾਂ: ਜਾਗਰੂਕਤਾ ਅਤੇ ਵਕਾਲਤ

ਅੱਜ, ਮੈਂ ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਜਾਨਵਰਾਂ ਦੇ ਅਧਿਕਾਰਾਂ ਲਈ ਕੰਮ ਕਰਦੀ ਹਾਂ। ਮੈਂ ਸਕੂਲਾਂ ਅਤੇ ਕਾਲਜਾਂ ਵਿੱਚ ਡਾਲਫਿਨ ਥੈਰੇਪੀ ਦੇ ਕਰੂਰ ਸੱਚ ਬਾਰੇ ਲੈਕਚਰ ਦਿੰਦੀ ਹਾਂ। ਮੈਂ ਸੈਲਾਨੀਆਂ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਥਾਵਾਂ ਤੋਂ ਬਚਣ ਲਈ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕਰਦੀ ਹਾਂ ਜੋ ਡਾਲਫਿਨ ਸ਼ੋਅ ਜਾਂ ਥੈਰੇਪੀ ਦੀ ਪੇਸ਼ਕਸ਼ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਮੈਂ ਇਹ ਵੀ ਕੰਮ ਕਰਦੀ ਹਾਂ ਕਿ ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਡਾਲਫਿਨ ਥੈਰੇਪੀ 'ਤੇ ਸਪੱਸ਼ਟ ਪਾਬੰਦੀ ਲਗਾਵੇ, ਜਿਵੇਂ ਭਾਰਤ ਨੇ 2013 ਵਿੱਚ ਡਾਲਫਿਨਾਂ ਨੂੰ 'ਗੈਰ-ਮਨੁੱਖੀ ਵਿਅਕਤੀ' ਘੋਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ ਸੀ।

*ਡਾਲਫਿਨ ਥੈਰੇਪੀ ਬਨਾਮ ਸਬੂਤ-ਆਧਾਰਿਤ ਥੈਰੇਪੀ ਦੀ ਤੁਲਨਾ*

| ਪਹਿਲੂ | ਡਾਲਫਿਨ ਥੈਰੇਪੀ | ਆਕੂਪੇਸ਼ਨਲ ਥੈਰੇਪੀ |
| --- | --- | --- |
| ਵਿਗਿਆਨਕ ਸਬੂਤ | ਕੋਈ ਨਹੀਂ | ਮਜ਼ਬੂਤ, ਕਈ ਅਧਿਐਨਾਂ ਦੁਆਰਾ ਸਮਰਥਤ |
| ਜਾਨਵਰਾਂ 'ਤੇ ਅਸਰ | ਬਹੁਤ ਮਾੜਾ, ਤਣਾਅ ਅਤੇ ਮੌਤ | ਕੋਈ ਨਹੀਂ |
| ਲਾਗਤ | ਬਹੁਤ ਉੱਚੀ (ਪ੍ਰਤੀ ਸੈਸ਼ਨ ₹10,000-20,000) | ਮੱਧਮ, ਬੀਮਾ ਦੁਆਰਾ ਕਵਰ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ |
| ਉਪਲਬਧਤਾ | ਸੀਮਤ, ਵਿਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ | ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਵੱਡੇ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਵਿੱਚ ਵਿਆਪਕ |
| ਜੋਖਮ | ਸੱਟ, ਲਾਗ, ਡਰ | ਘੱਟ, ਸੁਰੱਖਿਅਤ |

## ਮੈਂ ਤੁਹਾਡੇ ਤੋਂ ਕੀ ਚਾਹੁੰਦੀ ਹਾਂ: ਇੱਕ ਸੂਚਿਤ ਵਿਕਲਪ

ਮੈਂ ਚਾਹੁੰਦੀ ਹਾਂ ਕਿ ਮਾਪੇ ਇਹ ਸਮਝਣ ਕਿ ਡਾਲਫਿਨ ਥੈਰੇਪੀ ਕੋਈ ਇਲਾਜ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਇਹ ਇੱਕ ਮਹਿੰਗਾ ਮਨੋਰੰਜਨ ਹੈ ਜੋ ਜਾਨਵਰਾਂ ਦੀ ਕੀਮਤ 'ਤੇ ਆਉਂਦਾ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਤੁਹਾਡਾ ਬੱਚਾ ਵਿਕਾਸ ਸੰਬੰਧੀ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਕਿਰਪਾ ਕਰਕੇ ਕਿਸੇ ਯੋਗ ਥੈਰੇਪਿਸਟ ਨਾਲ ਸੰਪਰਕ ਕਰੋ, ਨਾ ਕਿ ਕਿਸੇ ਡਾਲਫਿਨ ਪਾਰਕ ਨਾਲ। ਜਾਨਵਰ ਇਲਾਜ ਦੇ ਸਾਧਨ ਨਹੀਂ ਹਨ; ਉਹ ਜੀਵ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਆਪਣਾ ਜੀਵਨ ਹੈ।

**ਡਾਲਫਿਨ ਥੈਰੇਪੀ ਕੇਂਦਰਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿੱਚ ਵਾਧਾ (ਵਿਸ਼ਵ ਪੱਧਰ)**

| Label | Value |
| --- | --- |
| 2010 | 20 ਕੇਂਦਰਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ |
| 2015 | 35 ਕੇਂਦਰਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ |
| 2020 | 50 ਕੇਂਦਰਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ |
| 2023 | 60 ਕੇਂਦਰਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ |
| 2025 | 45 ਕੇਂਦਰਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ |

### ਡਾਲਫਿਨ ਥੈਰੇਪੀ ਦੇ ਖਿਲਾਫ ਕਾਨੂੰਨੀ ਕਦਮ

ਕਈ ਦੇਸ਼ਾਂ ਨੇ ਡਾਲਫਿਨ ਥੈਰੇਪੀ 'ਤੇ ਪਾਬੰਦੀ ਲਗਾ ਦਿੱਤੀ ਹੈ। ਉਦਾਹਰਣ ਵਜੋਂ, ਫਰਾਂਸ, ਸਵਿਟਜ਼ਰਲੈਂਡ ਅਤੇ ਕੋਸਟਾ ਰੀਕਾ ਨੇ ਇਸ ਨੂੰ ਗੈਰ-ਕਾਨੂੰਨੀ ਘੋਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ, 2013 ਵਿੱਚ, ਕੇਂਦਰ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਸਾਰੇ ਡਾਲਫਿਨਾਂ ਨੂੰ 'ਗੈਰ-ਮਨੁੱਖੀ ਵਿਅਕਤੀ' ਘੋਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਮਨੋਰੰਜਨ ਲਈ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਕੈਦ 'ਤੇ ਪਾਬੰਦੀ ਲਗਾ ਦਿੱਤੀ, ਪਰ ਥੈਰੇਪੀ ਸੰਬੰਧੀ ਕੋਈ ਸਪੱਸ਼ਟ ਨਿਯਮ ਨਹੀਂ ਹਨ। ਇਸ ਲਈ, ਸਾਨੂੰ ਹੋਰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਾਨੂੰਨ ਦੀ ਲੋੜ ਹੈ।

> **ਕੀ ਡਾਲਫਿਨ ਥੈਰੇਪੀ ਆਟਿਜ਼ਮ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰਦੀ ਹੈ?**
>
> ਮਿੱਥ: ਡਾਲਫਿਨ ਥੈਰੇਪੀ ਆਟਿਜ਼ਮ ਵਾਲੇ ਬੱਚਿਆਂ ਦੀ ਬੋਲੀ ਅਤੇ ਸਮਾਜਿਕ ਹੁਨਰ ਨੂੰ ਸੁਧਾਰਦੀ ਹੈ। ਤੱਥ: ਕੋਈ ਵੀ ਨਿਯੰਤਰਿਤ ਅਧਿਐਨ ਇਸ ਦਾਅਵੇ ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ। ਇੱਕ 2022 ਦੀ ਸਮੀਖਿਆ ਵਿੱਚ ਪਾਇਆ ਗਿਆ ਕਿ ਡਾਲਫਿਨ ਥੈਰੇਪੀ ਦੇ ਕੋਈ ਲਾਭ ਨਹੀਂ ਹਨ, ਅਤੇ ਕੁਝ ਮਾਮਲਿਆਂ ਵਿੱਚ, ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਸੱਟ ਵੀ ਲੱਗ ਸਕਦੀ ਹੈ (ਆਟਿਜ਼ਮ ਰਿਸਰਚ, 2022)।

## ਅਕਸਰ ਪੁੱਛੇ ਜਾਂਦੇ ਸਵਾਲ (FAQ)

### ਨਹੀਂ, ਡਾਲਫਿਨ ਥੈਰੇਪੀ ਦੇ ਕੋਈ ਵਿਗਿਆਨਕ ਸਬੂਤ ਨਹੀਂ ਹਨ। ਖੋਜ ਦਰਸਾਉਂਦੀ ਹੈ ਕਿ ਇਸਦਾ ਅਸਰ ਪਲੇਸਬੋ ਤੋਂ ਵੱਧ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਰਿਪੋਰਟਾਂ ਕਹਾਣੀਆਂ 'ਤੇ ਅਧਾਰਤ ਹਨ, ਨਾ ਕਿ ਨਿਯੰਤਰਿਤ ਅਧਿਐਨਾਂ 'ਤੇ।

### ਇੱਕ ਸੈਸ਼ਨ ਦੀ ਕੀਮਤ ₹10,000 ਤੋਂ ₹20,000 ਤੱਕ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਇਸਦੇ ਲਈ ਕਈ ਸੈਸ਼ਨਾਂ ਦੀ ਲੋੜ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਕੁੱਲ ਲਾਗਤ ਲੱਖਾਂ ਵਿੱਚ ਪਹੁੰਚ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਪੈਸਾ ਬਿਹਤਰ ਸਬੂਤ-ਆਧਾਰਿਤ ਥੈਰੇਪੀ 'ਤੇ ਖਰਚ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।

### ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ, ਵਾਈਲਡ ਲਾਈਫ ਪ੍ਰੋਟੈਕਸ਼ਨ ਐਕਟ 1972 ਡਾਲਫਿਨਾਂ ਨੂੰ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ 2013 ਵਿੱਚ, ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ 'ਗੈਰ-ਮਨੁੱਖੀ ਵਿਅਕਤੀ' ਘੋਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਮਨੋਰੰਜਨ ਲਈ ਕੈਦ 'ਤੇ ਪਾਬੰਦੀ ਲੱਗੀ। ਪਰ ਥੈਰੇਪੀ ਲਈ ਕੋਈ ਸਪੱਸ਼ਟ ਕਾਨੂੰਨ ਨਹੀਂ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਇਹ ਇੱਕ ਸਲੇਟੀ ਖੇਤਰ ਹੈ।

### ਸਬੂਤ-ਆਧਾਰਿਤ ਵਿਕਲਪਾਂ ਵਿੱਚ ਆਕੂਪੇਸ਼ਨਲ ਥੈਰੇਪੀ, ਸਪੀਚ ਥੈਰੇਪੀ, ਅਤੇ ਸੰਵੇਦੀ ਏਕੀਕਰਣ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਇਹ ਥੈਰੇਪੀਆਂ ਬੱਚਿਆਂ ਦੇ ਵਿਕਾਸ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਕਿਸੇ ਵੀ ਜਾਨਵਰ ਨੂੰ ਨੁਕਸਾਨ ਨਹੀਂ ਪਹੁੰਚਾਉਂਦੀਆਂ।

### ਜੇਕਰ ਤੁਹਾਨੂੰ ਕੋਈ ਟੂਰ ਆਪਰੇਟਰ ਜਾਂ ਪਾਰਕ ਡਾਲਫਿਨ ਥੈਰੇਪੀ ਦੀ ਪੇਸ਼ਕਸ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਉਸ ਤੋਂ ਦੂਰ ਰਹੋ। ਇਸ ਦੀ ਬਜਾਏ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਕੇਂਦਰਾਂ ਦੀ ਭਾਲ ਕਰੋ ਜੋ ਜਾਨਵਰਾਂ ਦੀ ਮਦਦ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਇਲਾਜ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦੇ ਹਨ।

## ਮੁੱਖ ਸਿੱਖਿਆਵਾਂ

**ਮੁੱਖ ਸਿੱਖਿਆਵਾਂ**

- ਡਾਲਫਿਨ ਥੈਰੇਪੀ ਦਾ ਕੋਈ ਵਿਗਿਆਨਕ ਆਧਾਰ ਨਹੀਂ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹ ਜਾਨਵਰਾਂ ਨੂੰ ਤਸੀਹੇ ਦਿੰਦੀ ਹੈ।
- ਕੈਦ ਵਿੱਚ ਡਾਲਫਿਨਾਂ ਨੂੰ ਗੰਭੀਰ ਤਣਾਅ, ਸੱਟ ਅਤੇ ਮੌਤ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰਨਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ।
- ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਸਬੂਤ-ਆਧਾਰਿਤ ਥੈਰੇਪੀ ਉਪਲਬਧ ਹਨ ਜੋ ਜਾਨਵਰਾਂ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਮਦਦ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ।
- ਸੈਲਾਨੀਆਂ ਨੂੰ ਡਾਲਫਿਨ ਸ਼ੋਅ ਅਤੇ ਥੈਰੇਪੀ ਤੋਂ ਬਚਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
- ਭਾਰਤ ਨੂੰ ਡਾਲਫਿਨ ਥੈਰੇਪੀ 'ਤੇ ਸਪੱਸ਼ਟ ਪਾਬੰਦੀ ਲਗਾਉਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।

> **ਸੰਖੇਪ ਵਿੱਚ**
>
> ਡਾਲਫਿਨ ਥੈਰੇਪੀ ਇੱਕ ਧੋਖਾ ਹੈ ਜੋ ਬਿਮਾਰ ਬੱਚਿਆਂ ਦੀਆਂ ਉਮੀਦਾਂ ਦਾ ਫਾਇਦਾ ਉਠਾਉਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਡਾਲਫਿਨਾਂ ਨੂੰ ਤਸੀਹੇ ਦਿੰਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਕੋਈ ਵਿਗਿਆਨਕ ਆਧਾਰ ਨਹੀਂ ਹੈ, ਅਤੇ ਇਸ ਦੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਵਿਕਲਪ ਮੌਜੂਦ ਹਨ। ਜਾਨਵਰਾਂ ਦੇ ਅਧਿਕਾਰਾਂ ਦੇ ਨਜ਼ਰੀਏ ਤੋਂ, ਸਾਨੂੰ ਇਸ ਉਦਯੋਗ ਦਾ ਬਾਈਕਾਟ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਸਰਕਾਰ ਤੋਂ ਸਖਤ ਕਾਨੂੰਨ ਦੀ ਮੰਗ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।

**ਸੰਬੰਧਿਤ ਪੜ੍ਹਾਈ**

- [ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਮੀਟ ਮੁਕਤ ਅਭਿਆਨ: ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਜਾਨਵਰਾਂ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਲਈ ਸਥਾਨਕ ਗਾਈਡ](https://vegeco.org/pa/activism/activism-1788649621253)
- [ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਮੀਟ ਮੁਕਤ ਐਕਟਿਵਿਜ਼ਮ ਕਿਵੇਂ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰੀਏ? 30 ਦਿਨਾਂ ਦੀ ਗਾਈਡ](https://vegeco.org/pa/activism/30)
- [ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਕਾਹਾਰੀ ਬਣਨ ਦੀ ਅਸਲ ਲਾਗਤ: ਮਹੀਨਾਵਾਰ ਬਜਟ ਗਾਈਡ](https://vegeco.org/pa/animal-rights/animal-rights-1788598877814)
- [Going vegan: the complete beginner's hub](https://vegeco.org/pa/hub/vegan-for-beginners)
- [Vegan cheese vs dairy cheese](https://vegeco.org/pa/compare/vegan-cheese-vs-dairy-cheese)

---

Cite as: VegEco, "ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਡਾਲਫਿਨ ਥੈਰੇਪੀ ਦਾ ਕਰੂਰ ਸੱਚ: ਇੱਕ ਸਾਬਕਾ ਟ੍ਰੇਨਰ ਦੀ ਕਹਾਣੀ", https://vegeco.org/pa/recipes/recipes-1788663954681