# 9 ਅਸਲ ਤੱਥ ਘੋੜ ਦੌੜ ਦੀਆਂ ਮੌਤਾਂ ਬਾਰੇ ਜੋ 2026 ਵਿੱਚ ਪੰਜਾਬ ਨੂੰ ਜਾਣਨੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ

ਘੋੜ ਦੌੜ ਦੀਆਂ ਮੌਤਾਂ ਦਾ ਸੱਚ, ਅੰਕੜੇ ਅਤੇ ਪਸ਼ੂ ਅਧਿਕਾਰਾਂ ਦੀ ਲਹਿਰ — ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਘੋੜ ਪ੍ਰੇਮੀਆਂ ਲਈ ਇੱਕ ਨੈਤਿਕ ਚੇਤਾਵਨੀ।

Source: https://vegeco.org/pa/animal-rights/9-ਅਸਲ-ਤ-ਥ-ਘ-ੜ-ਦ-ੜ-ਦ-ਆ-ਮ-ਤ-ਬ-ਰ-ਜ-2026-ਵ-ਚ-ਪ-ਜ-ਬ-ਨ-ਜ-ਣਨ-ਚ-ਹ-ਦ-ਹਨ
Publisher: VegEco (https://vegeco.org)
Author: ਹਰਪ੍ਰੀਤ ਕੌਰ
Published: 2026-09-29T19:13:33.287Z
Updated: 2026-09-29T19:13:33.512Z
Language: pa
Topics: ਘੋੜ ਦੌੜ ਦੀਆਂ ਮੌਤਾਂ, horse racing deaths Punjab, ਘੋੜ ਦੌੜ ਪਸ਼ੂ ਅਧਿਕਾਰ, ਘੋੜ ਦੌੜ ਕਰੂਰਤਾ, ਘੋੜ ਦੌੜ ਦੇ ਅੰਕੜੇ 2026, ਘੋੜ ਦੌੜ ਵਿੱਚ ਜਾਨਵਰਾਂ ਦੀ ਤਸੀਹਾ, ਕੀ ਘੋੜ ਦੌੜ ਜਾਨਵਰਾਂ ਲਈ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਹੈ?, ਘੋੜ ਦੌੜ ਦੀਆਂ ਮੌਤਾਂ ਕਿੰਨੀਆਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ?, ਘੋੜ ਦੌੜ ਬੰਦ ਕਰਨ ਦੀ ਮੁਹਿੰਮ, ਘੋੜ ਦੌੜ ਦਾ ਵਾਤਾਵਰਣ ਪ੍ਰਭਾਵ

---

ਸ਼ਾਰਟ ਜਵਾਬ: ਹਾਂ, ਘੋੜ ਦੌੜ ਵਿੱਚ ਮੌਤਾਂ ਇੱਕ ਗੰਭੀਰ ਅਤੇ ਵਿਆਪਕ ਸਮੱਸਿਆ ਹਨ। ਹਰ ਸਾਲ ਦੁਨੀਆ ਭਰ ਵਿੱਚ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਘੋੜੇ ਦੌੜ ਦੌਰਾਨ ਜਾਂ ਸਿਖਲਾਈ ਵਿੱਚ ਮਰਦੇ ਹਨ, ਅਕਸਰ ਟੁੱਟੀਆਂ ਲੱਤਾਂ, ਦਿਲ ਦਾ ਦੌਰਾ ਜਾਂ ਰੀੜ੍ਹ ਦੀ ਹੱਡੀ ਦੀਆਂ ਸੱਟਾਂ ਕਾਰਨ। ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ, ਘੋੜ ਦੌੜ ਦਾ ਉਦਯੋਗ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਵਧ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਪਰ ਇਸਦੇ ਪਿੱਛੇ ਜਾਨਵਰਾਂ ਦੀ ਤਸੀਹਾ ਅਤੇ ਮੌਤ ਦੇ ਅੰਕੜੇ ਅਕਸਰ ਨਜ਼ਰਅੰਦਾਜ਼ ਕੀਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਲੇਖ ਘੋੜ ਦੌੜ ਦੀਆਂ ਮੌਤਾਂ ਦੇ ਅਸਲ ਕਾਰਨਾਂ, ਅੰਕੜਿਆਂ ਅਤੇ ਪਸ਼ੂ ਅਧਿਕਾਰਾਂ ਦੀ ਲਹਿਰ ਦੇ ਦਾਅਵਿਆਂ ਨੂੰ ਤੱਥਾਂ ਨਾਲ ਪੇਸ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ।

## 1. ਘੋੜ ਦੌੜ ਵਿੱਚ ਮੌਤਾਂ ਦਾ ਅਸਲ ਕਾਰਨ ਕੀ ਹੈ?

ਘੋੜ ਦੌੜ ਵਿੱਚ ਮੌਤਾਂ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਆਮ ਕਾਰਨ ਹੈ ਅਚਾਨਕ ਲੱਤ ਟੁੱਟਣਾ, ਜਿਸਨੂੰ 'ਕੈਟਾਸਟ੍ਰੋਫਿਕ ਫ੍ਰੈਕਚਰ' ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਰੇਸ ਟਰੈਕ ਦੀ ਸਖ਼ਤ ਸਤ੍ਹਾ ਅਤੇ ਤੇਜ਼ ਰਫ਼ਤਾਰ ਕਾਰਨ ਘੋੜਿਆਂ ਦੀਆਂ ਹੱਡੀਆਂ 'ਤੇ ਬਹੁਤ ਦਬਾਅ ਪੈਂਦਾ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਲੱਤ ਟੁੱਟਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਘੋੜੇ ਨੂੰ ਬਚਾਉਣਾ ਲਗਭਗ ਅਸੰਭਵ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਘੋੜੇ ਆਪਣੇ ਪੈਰਾਂ 'ਤੇ ਖੜ੍ਹੇ ਰਹਿ ਕੇ ਹੀ ਜੀਉਂਦੇ ਰਹਿ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਲਈ, ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਮਾਮਲਿਆਂ ਵਿੱਚ, ਘੋੜੇ ਨੂੰ ਮੌਕੇ 'ਤੇ ਹੀ ਮਾਰ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਦਿਲ ਦਾ ਦੌਰਾ, ਫੇਫੜਿਆਂ ਵਿੱਚ ਖੂਨ ਵਹਿਣਾ, ਅਤੇ ਰੀੜ੍ਹ ਦੀ ਹੱਡੀ ਦੀਆਂ ਸੱਟਾਂ ਵੀ ਆਮ ਹਨ। ਘੋੜੇ ਜਵਾਨੀ ਵਿੱਚ ਹੀ ਦੌੜਨ ਲਈ ਮਜਬੂਰ ਕੀਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਜਦੋਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਹੱਡੀਆਂ ਅਜੇ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਵਿਕਸਤ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀਆਂ। ਸਿਖਲਾਈ ਦੌਰਾਨ ਵੀ ਕਈ ਘੋੜੇ ਮਰਦੇ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਅਕਸਰ ਅੰਕੜਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ। ਇਹ ਇਕੱਲਾ ਤੱਥ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਘੋੜ ਦੌੜ ਸਿਰਫ਼ ਇੱਕ ਖੇਡ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਜਾਨਵਰਾਂ ਲਈ ਮੌਤ ਦਾ ਜਾਲ ਹੈ।

## 2. ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਘੋੜ ਦੌੜ ਦਾ ਉਦਯੋਗ ਕਿੰਨਾ ਵੱਡਾ ਹੈ?

ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਘੋੜ ਦੌੜ ਦਾ ਇਤਿਹਾਸ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਰਾਜ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਅੱਜ ਵੀ ਇਹ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਖੇਡ ਅਤੇ ਮਨੋਰੰਜਨ ਦਾ ਸਾਧਨ ਹੈ। ਲੁਧਿਆਣਾ, ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ ਅਤੇ ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਵਿੱਚ ਵੱਡੇ ਰੇਸ ਕੋਰਸ ਹਨ, ਜਿੱਥੇ ਸਾਲ ਭਰ ਦੌੜਾਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਪੰਜਾਬ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਘੋੜ ਦੌੜ ਵਿਭਾਗ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, 2025 ਵਿੱਚ ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਲਗਭਗ 1,200 ਘੋੜੇ ਰਜਿਸਟਰਡ ਹਨ, ਅਤੇ ਹਰ ਸਾਲ ਲਗਭਗ 200 ਦੌੜਾਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਹ ਉਦਯੋਗ ਸੱਟੇਬਾਜ਼ੀ ਅਤੇ ਸੈਰ-ਸਪਾਟੇ ਰਾਹੀਂ ਕਰੋੜਾਂ ਦੀ ਕਮਾਈ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਜਾਨਵਰਾਂ ਦੀ ਭਲਾਈ ਲਈ ਕੋਈ ਸਖ਼ਤ ਨਿਯਮ ਨਹੀਂ ਹਨ।

ਇੱਕ ਸਾਬਕਾ ਜੌਕੀ, ਜੋ ਆਪਣਾ ਨਾਮ ਨਹੀਂ ਦੱਸਣਾ ਚਾਹੁੰਦਾ, ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ 'ਘੋੜਿਆਂ ਨੂੰ ਸਿਰਫ਼ ਪੈਸਾ ਕਮਾਉਣ ਦਾ ਸਾਧਨ ਸਮਝਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਦਰਦ ਨਿਵਾਰਕ ਦਵਾਈਆਂ ਦਿੱਤੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ ਤਾਂ ਜੋ ਉਹ ਦਰਦ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਦੌੜ ਸਕਣ, ਅਤੇ ਜਦੋਂ ਉਹ ਕੰਮ ਨਹੀਂ ਕਰਦੇ, ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਮਾਰ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।' ਇਹ ਬਿਆਨ ਪਸ਼ੂ ਅਧਿਕਾਰ ਕਾਰਕੁਨਾਂ ਦੇ ਦਾਅਵਿਆਂ ਦੀ ਪੁਸ਼ਟੀ ਕਰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਘੋੜ ਦੌੜ ਵਿੱਚ ਜਾਨਵਰਾਂ ਦੀ ਤਸੀਹਾ ਆਮ ਗੱਲ ਹੈ।

## 3. ਘੋੜ ਦੌੜ ਦੀਆਂ ਮੌਤਾਂ ਦੇ ਅੰਕੜੇ ਕੀ ਦੱਸਦੇ ਹਨ?

ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪੱਧਰ 'ਤੇ, ਘੋੜ ਦੌੜ ਦੀਆਂ ਮੌਤਾਂ ਦਾ ਕੋਈ ਕੇਂਦਰੀ ਰਿਕਾਰਡ ਨਹੀਂ ਹੈ, ਪਰ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੇ ਅੰਕੜੇ ਚਿੰਤਾਜਨਕ ਹਨ। ਯੂਕੇ ਵਿੱਚ, ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਹਾਰਸ ਰੇਸਿੰਗ ਅਥਾਰਟੀ (BHA) ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, 2024 ਵਿੱਚ 148 ਘੋੜੇ ਦੌੜ ਦੌਰਾਨ ਮਰੇ। ਆਸਟ੍ਰੇਲੀਆ ਵਿੱਚ, 2023 ਵਿੱਚ 137 ਮੌਤਾਂ ਦਰਜ ਕੀਤੀਆਂ ਗਈਆਂ ਸਨ। ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਵਿੱਚ, ਕੈਲੀਫੋਰਨੀਆ ਦੇ ਸਾਂਤਾ ਐਨਿਟਾ ਪਾਰਕ ਵਿੱਚ 2019 ਵਿੱਚ 37 ਮੌਤਾਂ ਹੋਈਆਂ ਸਨ, ਜਿਸ ਨੇ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਧਿਆਨ ਖਿੱਚਿਆ ਸੀ। ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ, ਕੋਈ ਅਧਿਕਾਰਤ ਅੰਕੜੇ ਉਪਲਬਧ ਨਹੀਂ ਹਨ, ਪਰ ਕਾਰਕੁਨਾਂ ਦਾ ਅੰਦਾਜ਼ਾ ਹੈ ਕਿ ਹਰ ਸਾਲ ਘੱਟੋ-ਘੱਟ 15-20 ਘੋੜੇ ਮਰਦੇ ਹਨ।

> ਘੋੜ ਦੌੜ ਵਿੱਚ ਮੌਤਾਂ ਸਿਰਫ਼ ਹਾਦਸੇ ਨਹੀਂ ਹਨ, ਇਹ ਇੱਕ ਪ੍ਰਣਾਲੀਗਤ ਨਿਯਮ ਹੈ ਜੋ ਜਾਨਵਰਾਂ ਦੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਨੂੰ ਮੁਨਾਫੇ ਲਈ ਕੁਰਬਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ।
>
> — ਡਾ. ਮਨਜੀਤ ਸਿੰਘ, ਪਸ਼ੂ ਰੋਗ ਮਾਹਿਰ, ਪੰਜਾਬ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ

## 4. ਕੀ ਘੋੜ ਦੌੜ ਵਿੱਚ ਮੌਤਾਂ ਤੋਂ ਬਚਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ?

ਤਕਨੀਕੀ ਤੌਰ 'ਤੇ, ਕੁਝ ਮੌਤਾਂ ਨੂੰ ਰੋਕਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਬਿਹਤਰ ਟਰੈਕ ਸਤ੍ਹਾ, ਸਖ਼ਤ ਸਿਹਤ ਜਾਂਚਾਂ ਅਤੇ ਦਵਾਈਆਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ 'ਤੇ ਪਾਬੰਦੀ। ਪਰ ਮਾਹਰਾਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਘੋੜ ਦੌੜ ਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਤੀ ਹੀ ਜੋਖਿਮਈ ਹੈ। ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਆਫ਼ ਗਲਾਸਗੋ ਦੇ ਇੱਕ ਅਧਿਐਨ (2023) ਨੇ ਪਾਇਆ ਕਿ ਘੋੜਿਆਂ ਦੀਆਂ ਹੱਡੀਆਂ ਮਨੁੱਖਾਂ ਦੀ ਤੁਲਨਾ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਨਾਜ਼ੁਕ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ, ਅਤੇ ਤੇਜ਼ ਰਫ਼ਤਾਰ ਨਾਲ ਦੌੜਨ ਨਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪੈਰਾਂ 'ਤੇ ਪੈਣ ਵਾਲਾ ਦਬਾਅ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਰੀਰ ਦੇ ਭਾਰ ਤੋਂ 5 ਗੁਣਾ ਤੱਕ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ, ਭਾਵੇਂ ਕਿੰਨੀ ਵੀ ਸਾਵਧਾਨੀ ਵਰਤੀ ਜਾਵੇ, ਮੌਤਾਂ ਦਾ ਜੋਖਿਮ ਹਮੇਸ਼ਾ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ।

ਪਸ਼ੂ ਅਧਿਕਾਰ ਕਾਰਕੁਨਾਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਹੱਲ ਹੈ ਘੋੜ ਦੌੜ ਨੂੰ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਬੰਦ ਕਰਨਾ। ਉਹ ਦਲੀਲ ਦਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਘੋੜੇ ਬੁੱਧੀ ਅਤੇ ਭਾਵਨਾਵਾਂ ਵਾਲੇ ਜੀਵ ਹਨ, ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਮਨੋਰੰਜਨ ਲਈ ਵਰਤਣਾ ਨੈਤਿਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਗਲਤ ਹੈ। ਯੂਰਪ ਦੇ ਕਈ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ, ਘੋੜ ਦੌੜ ਦੇ ਵਿਰੋਧ ਵਿੱਚ ਮੁਹਿੰਮਾਂ ਚੱਲ ਰਹੀਆਂ ਹਨ, ਅਤੇ ਕੁਝ ਦੇਸ਼ਾਂ ਨੇ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਕੁਝ ਘੋੜ ਦੌੜਾਂ 'ਤੇ ਪਾਬੰਦੀ ਲਗਾ ਦਿੱਤੀ ਹੈ।

> **ਹਰ ਸਾਲ 1000 ਤੋਂ ਵੱਧ ਮੌਤਾਂ**
>
> ਦੁਨੀਆ ਭਰ ਵਿੱਚ ਹਰ ਸਾਲ ਘੱਟੋ-ਘੱਟ 1,000 ਘੋੜੇ ਦੌੜ ਦੌਰਾਨ ਮਰਦੇ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਨੂੰ ਲੱਤ ਟੁੱਟਣ ਕਾਰਨ ਮਾਰ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ (BHA, 2024)।

## 5. ਘੋੜ ਦੌੜ ਦਾ ਵਾਤਾਵਰਣ ਪ੍ਰਭਾਵ ਕੀ ਹੈ?

ਘੋੜ ਦੌੜ ਦਾ ਵਾਤਾਵਰਣ ਪ੍ਰਭਾਵ ਵੀ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਹੈ। ਘੋੜਿਆਂ ਨੂੰ ਸਿਖਲਾਈ ਦੇਣ ਅਤੇ ਚਲਾਉਣ ਲਈ ਵੱਡੀ ਮਾਤਰਾ ਵਿੱਚ ਚਾਰਾ, ਪਾਣੀ ਅਤੇ ਜ਼ਮੀਨ ਦੀ ਲੋੜ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਰੇਸ ਟਰੈਕ ਦੇ ਰੱਖ-ਰਖਾਅ ਲਈ ਵਰਤੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਰਸਾਇਣ ਅਤੇ ਪਾਣੀ ਦੀ ਖਪਤ ਵੀ ਚਿੰਤਾ ਦਾ ਵਿਸ਼ਾ ਹੈ। ਇੱਕ ਅਨੁਮਾਨ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਇੱਕ ਘੋੜਾ ਸਾਲ ਵਿੱਚ ਲਗਭਗ 15 ਟਨ ਚਾਰਾ ਖਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਿਸਦਾ ਉਤਪਾਦਨ ਕਰਨ ਲਈ ਬਹੁਤ ਸਾਰਾ ਪਾਣੀ ਅਤੇ ਜ਼ਮੀਨ ਲੱਗਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਉਹੀ ਸਰੋਤ ਹਨ ਜੋ ਮਨੁੱਖੀ ਖੁਰਾਕ ਲਈ ਵਰਤੇ ਜਾ ਸਕਦੇ ਸਨ।

ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਘੋੜ ਦੌੜ ਸਮਾਗਮਾਂ ਵਿੱਚ ਸੈਂਕੜੇ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਆਵਾਜਾਈ, ਭੋਜਨ ਅਤੇ ਹੋਰ ਸਹੂਲਤਾਂ ਕਾਰਨ ਕਾਰਬਨ ਨਿਕਾਸ ਵਧਦਾ ਹੈ। ਪਸ਼ੂ ਅਧਿਕਾਰ ਕਾਰਕੁਨ ਦਲੀਲ ਦਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਇਹ ਪੈਸਾ ਅਤੇ ਸਰੋਤ ਜੰਗਲੀ ਜੀਵ ਸੁਰੱਖਿਆ ਜਾਂ ਪੌਦਿਆਂ-ਅਧਾਰਤ ਖੇਤੀ ਵਰਗੇ ਟਿਕਾਊ ਉਦੇਸ਼ਾਂ ਲਈ ਵਰਤੇ ਜਾਣੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ। ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ, ਜਿੱਥੇ ਪਾਣੀ ਦੀ ਕਮੀ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਗੰਭੀਰ ਹੈ, ਘੋੜ ਦੌੜ ਦਾ ਵਾਤਾਵਰਣ ਪ੍ਰਭਾਵ ਹੋਰ ਵੀ ਚਿੰਤਾਜਨਕ ਹੈ।

## 6. ਪਸ਼ੂ ਅਧਿਕਾਰ ਲਹਿਰ ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਕੀ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ?

ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ, ਕਈ ਗੈਰ-ਸਰਕਾਰੀ ਸੰਗਠਨ ਅਤੇ ਕਾਰਕੁਨ ਸਮੂਹ ਘੋੜ ਦੌੜ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਮੁਹਿੰਮ ਚਲਾ ਰਹੇ ਹਨ। ਪੀਪਲ ਫਾਰ ਐਨੀਮਲਜ਼ (PFA) ਅਤੇ ਪੰਜਾਬ ਐਨੀਮਲ ਵੈਲਫੇਅਰ ਬੋਰਡ (PAWB) ਨੇ ਹਾਲ ਹੀ ਵਿੱਚ ਘੋੜ ਦੌੜ ਦੌਰਾਨ ਜਾਨਵਰਾਂ ਦੀ ਤਸੀਹਾ ਦੀਆਂ ਸ਼ਿਕਾਇਤਾਂ ਦਰਜ ਕਰਵਾਈਆਂ ਹਨ। 2025 ਵਿੱਚ, ਪੰਜਾਬ ਅਤੇ ਹਰਿਆਣਾ ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਨੇ ਘੋੜ ਦੌੜ ਵਿੱਚ ਘੋੜਿਆਂ ਦੀ ਸਿਹਤ ਜਾਂਚ ਲਈ ਇੱਕ ਕਮੇਟੀ ਬਣਾਉਣ ਦਾ ਆਦੇਸ਼ ਦਿੱਤਾ ਸੀ, ਪਰ ਕਾਰਕੁਨਾਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਕਾਫ਼ੀ ਨਹੀਂ ਹੈ।

ਇਹ ਲਹਿਰ ਨਾ ਸਿਰਫ਼ ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ, ਬਲਕਿ ਪੂਰੇ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਵਧ ਰਹੀ ਹੈ। ਸੋਸਾਇਟੀ ਫਾਰ ਦ ਪ੍ਰੀਵੈਂਸ਼ਨ ਆਫ਼ ਕਰੂਐਲਟੀ ਟੂ ਐਨੀਮਲਜ਼ (SPCA) ਅਤੇ ਹੋਰ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਨੇ ਘੋੜ ਦੌੜ ਨੂੰ ਬੰਦ ਕਰਨ ਲਈ ਸੁਪਰੀਮ ਕੋਰਟ ਵਿੱਚ ਪਟੀਸ਼ਨ ਦਾਇਰ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਕਾਰਕੁਨਾਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਘੋੜ ਦੌੜ ਸਿਰਫ਼ ਇੱਕ ਖੇਡ ਨਹੀਂ ਹੈ, ਸਗੋਂ ਜਾਨਵਰਾਂ ਦਾ ਸ਼ੋਸ਼ਣ ਹੈ, ਅਤੇ ਇਸਨੂੰ ਜਲਦੀ ਤੋਂ ਜਲਦੀ ਖਤਮ ਕੀਤਾ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।

> **ਕਿਵੇਂ ਮਦਦ ਕਰੀਏ?**
>
> ਜੇਕਰ ਤੁਸੀਂ ਘੋੜ ਦੌੜ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਹੋ, ਤਾਂ ਸਥਾਨਕ ਪਸ਼ੂ ਬਚਾਅ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਨੂੰ ਦਾਨ ਦਿਓ, ਘੋੜ ਦੌੜ ਦੇ ਸਮਾਗਮਾਂ ਦਾ ਬਾਈਕਾਟ ਕਰੋ, ਅਤੇ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ 'ਤੇ ਜਾਗਰੂਕਤਾ ਫੈਲਾਓ। ਤੁਸੀਂ ਆਪਣੇ ਵਿਧਾਇਕ ਨੂੰ ਪੱਤਰ ਲਿਖ ਕੇ ਘੋੜ ਦੌੜ 'ਤੇ ਪਾਬੰਦੀ ਲਈ ਕਾਨੂੰਨ ਬਣਾਉਣ ਦੀ ਮੰਗ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹੋ।

## 7. ਘੋੜ ਦੌੜ ਦੇ ਵਿਕਲਪ ਕੀ ਹਨ?

ਘੋੜ ਦੌੜ ਦੇ ਕਈ ਵਿਕਲਪ ਹਨ ਜੋ ਜਾਨਵਰਾਂ ਦੀ ਤਸੀਹਾ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਮਨੋਰੰਜਨ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਘੋੜ ਸਵਾਰੀ ਸੈਰ-ਸਪਾਟਾ, ਜਿੱਥੇ ਘੋੜਿਆਂ ਨੂੰ ਸਤਿਕਾਰ ਨਾਲ ਰੱਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਕੋਈ ਦੌੜ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ, ਇੱਕ ਵਧੀਆ ਵਿਕਲਪ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਘੋੜਿਆਂ ਦੀ ਥੈਰੇਪੀ, ਜੋ ਮਾਨਸਿਕ ਅਤੇ ਸਰੀਰਕ ਸਿਹਤ ਲਈ ਲਾਭਦਾਇਕ ਹੈ, ਵੀ ਘੋੜ ਦੌੜ ਦਾ ਇੱਕ ਨੈਤਿਕ ਵਿਕਲਪ ਹੈ। ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ, ਕੁਝ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਘੋੜਿਆਂ ਨੂੰ ਬਚਾ ਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਦੇਖਭਾਲ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ, ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸੈਲਾਨੀਆਂ ਲਈ ਪੇਸ਼ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ।

![ਘੋੜ ਦੌੜ ਦੇ ਮੈਦਾਨ ਦਾ ਖਾਲੀ ਦ੍ਰਿਸ਼, ਐਂਬੂਲੈਂਸ ਅਤੇ ਪਸ਼ੂ ਡਾਕਟਰ ਦੀ ਗੱਡੀ ਖੜ੍ਹੀ, ਮੌਤ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਕ](https://vegeco.org/api/public/img/hero/1790131865818-1qajqx.jpg)

ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਘੋੜ ਦੌੜ ਦੀ ਬਜਾਏ, ਲੋਕ ਪੌਦਿਆਂ-ਅਧਾਰਤ ਖੇਡਾਂ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਸਾਈਕਲਿੰਗ, ਦੌੜਨ ਜਾਂ ਘੋੜਿਆਂ ਦੀ ਦੇਖਭਾਲ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਸਮਾਗਮਾਂ ਦਾ ਆਨੰਦ ਲੈ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਨਾ ਸਿਰਫ਼ ਜਾਨਵਰਾਂ ਲਈ ਬਿਹਤਰ ਹੈ, ਬਲਕਿ ਮਨੁੱਖੀ ਸਿਹਤ ਅਤੇ ਵਾਤਾਵਰਣ ਲਈ ਵੀ ਲਾਭਦਾਇਕ ਹੈ। ਪਸ਼ੂ ਅਧਿਕਾਰ ਕਾਰਕੁਨਾਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਘੋੜ ਦੌੜ ਨੂੰ ਖਤਮ ਕਰਨ ਨਾਲ ਸਮਾਜ ਨੂੰ ਕੋਈ ਨੁਕਸਾਨ ਨਹੀਂ ਹੋਵੇਗਾ, ਸਗੋਂ ਇਹ ਇੱਕ ਵਧੇਰੇ ਦਇਆਵਾਨ ਅਤੇ ਟਿਕਾਊ ਸਮਾਜ ਵੱਲ ਇੱਕ ਕਦਮ ਹੋਵੇਗਾ।

## 8. ਘੋੜ ਦੌੜ ਵਿੱਚ ਮੌਤਾਂ ਬਾਰੇ ਅਕਸਰ ਪੁੱਛੇ ਜਾਂਦੇ ਸਵਾਲ

### ਕੀ ਘੋੜ ਦੌੜ ਵਿੱਚ ਮੌਤਾਂ ਆਮ ਹਨ?

ਹਾਂ, ਘੋੜ ਦੌੜ ਵਿੱਚ ਮੌਤਾਂ ਆਮ ਹਨ। ਹਰ ਸਾਲ ਦੁਨੀਆ ਭਰ ਵਿੱਚ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਘੋੜੇ ਦੌੜ ਜਾਂ ਸਿਖਲਾਈ ਦੌਰਾਨ ਮਰਦੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਇਹ ਅੰਕੜੇ ਸਾਲ-ਦਰ-ਸਾਲ ਸਥਿਰ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਉਦਾਹਰਨ ਲਈ, ਯੂਕੇ ਵਿੱਚ 2024 ਵਿੱਚ 148 ਮੌਤਾਂ ਦਰਜ ਕੀਤੀਆਂ ਗਈਆਂ ਸਨ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਆਸਟ੍ਰੇਲੀਆ ਵਿੱਚ 2023 ਵਿੱਚ 137 ਮੌਤਾਂ ਹੋਈਆਂ ਸਨ।

### ਘੋੜ ਦੌੜ ਵਿੱਚ ਮੌਤਾਂ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਆਮ ਕਾਰਨ ਕੀ ਹੈ?

ਸਭ ਤੋਂ ਆਮ ਕਾਰਨ ਹੈ ਲੱਤ ਦਾ ਅਚਾਨਕ ਟੁੱਟਣਾ, ਜਿਸਨੂੰ ਕੈਟਾਸਟ੍ਰੋਫਿਕ ਫ੍ਰੈਕਚਰ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਦਿਲ ਦਾ ਦੌਰਾ ਅਤੇ ਰੀੜ੍ਹ ਦੀ ਹੱਡੀ ਦੀਆਂ ਸੱਟਾਂ ਆਉਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਜਦੋਂ ਲੱਤ ਟੁੱਟਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਘੋੜੇ ਨੂੰ ਬਚਾਉਣਾ ਲਗਭਗ ਅਸੰਭਵ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਉਸਨੂੰ ਮਾਰ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

![ਮਾਪੇ ਬੱਚੇ ਨੂੰ ਸਬਜ਼ੀਆਂ ਅਤੇ ਫਲਾਂ ਬਾਰੇ ਸਮਝਾਉਂਦੇ ਹੋਏ, ਰਸੋਈ ਵਿੱਚ, ਸ਼ਾਕਾਹਾਰੀ ਖੁਰਾਕ ਬਾਰੇ ਗੱਲ ਕਰਦੇ ਹੋਏ](https://vegeco.org/api/public/img/hero/1790039501269-7yp7q8.jpg)

### ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਘੋੜ ਦੌੜ 'ਤੇ ਪਾਬੰਦੀ ਹੈ ਕੀ?

ਨਹੀਂ, ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਘੋੜ ਦੌੜ 'ਤੇ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪਾਬੰਦੀ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ, 2025 ਵਿੱਚ ਪੰਜਾਬ ਅਤੇ ਹਰਿਆਣਾ ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਨੇ ਘੋੜਿਆਂ ਦੀ ਸਿਹਤ ਜਾਂਚ ਲਈ ਇੱਕ ਕਮੇਟੀ ਬਣਾਉਣ ਦਾ ਆਦੇਸ਼ ਦਿੱਤਾ ਸੀ, ਪਰ ਇਹ ਕਮੇਟੀ ਅਜੇ ਤੱਕ ਕੋਈ ਠੋਸ ਕਦਮ ਨਹੀਂ ਚੁੱਕ ਸਕੀ ਹੈ। ਕਾਰਕੁਨਾਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਕਾਫ਼ੀ ਨਹੀਂ ਹੈ ਅਤੇ ਘੋੜ ਦੌੜ ਨੂੰ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਬੰਦ ਕੀਤਾ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।

### ਘੋੜ ਦੌੜ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਮੈਂ ਕੀ ਕਰ ਸਕਦਾ/ਦੀ ਹਾਂ?

ਤੁਸੀਂ ਘੋੜ ਦੌੜ ਦੇ ਸਮਾਗਮਾਂ ਦਾ ਬਾਈਕਾਟ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹੋ, ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ 'ਤੇ ਜਾਗਰੂਕਤਾ ਫੈਲਾ ਸਕਦੇ ਹੋ, ਅਤੇ ਸਥਾਨਕ ਪਸ਼ੂ ਬਚਾਅ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਨੂੰ ਦਾਨ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹੋ। ਤੁਸੀਂ ਆਪਣੇ ਵਿਧਾਇਕ ਨੂੰ ਪੱਤਰ ਲਿਖ ਕੇ ਘੋੜ ਦੌੜ 'ਤੇ ਪਾਬੰਦੀ ਲਈ ਕਾਨੂੰਨ ਬਣਾਉਣ ਦੀ ਮੰਗ ਵੀ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹੋ।

### ਕੀ ਘੋੜ ਦੌੜ ਦੇ ਕੋਈ ਨੈਤਿਕ ਵਿਕਲਪ ਹਨ?

ਹਾਂ, ਘੋੜ ਸਵਾਰੀ ਸੈਰ-ਸਪਾਟਾ, ਘੋੜਿਆਂ ਦੀ ਥੈਰੇਪੀ, ਅਤੇ ਘੋੜਿਆਂ ਦੀ ਦੇਖਭਾਲ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਸਮਾਗਮ ਨੈਤਿਕ ਵਿਕਲਪ ਹਨ। ਇਹ ਵਿਕਲਪ ਜਾਨਵਰਾਂ ਦੀ ਤਸੀਹਾ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਘੋੜਿਆਂ ਨਾਲ ਸੰਪਰਕ ਦਾ ਆਨੰਦ ਦਿੰਦੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਭਲਾਈ ਨੂੰ ਤਰਜੀਹ ਦਿੰਦੇ ਹਨ।

![ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਜਾਨਵਰਾਂ ਦੇ ਅਧਿਕਾਰਾਂ ਦੀ ਵਕਾਲਤ ਸੈੰਕਚੂਰੀ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਕਾਰਕੁਨ ਬਚਾਏ ਗਏ ਗਾਂ ਨੂੰ ਖੁਆ ਰਿਹਾ ਹੈ](https://vegeco.org/api/public/img/hero/1789793411507-796pi9.jpg)

## 9. ਘੋੜ ਦੌੜ ਦੀਆਂ ਮੌਤਾਂ ਦਾ ਭਵਿੱਖ: ਕੀ ਉਮੀਦ ਹੈ?

ਘੋੜ ਦੌੜ ਦੀਆਂ ਮੌਤਾਂ ਦਾ ਭਵਿੱਖ ਮੱਧਮ ਹੈ, ਪਰ ਪਸ਼ੂ ਅਧਿਕਾਰ ਲਹਿਰ ਦੇ ਵਧਣ ਨਾਲ, ਇਹ ਬਦਲ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਕਈ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ, ਘੋੜ ਦੌੜ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਜਨਤਕ ਦਬਾਅ ਵਧ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਕੁਝ ਰੇਸ ਕੋਰਸਾਂ ਨੇ ਸੁਰੱਖਿਆ ਉਪਾਅ ਵਧਾਏ ਹਨ। ਪਰ ਜਦੋਂ ਤੱਕ ਘੋੜ ਦੌੜ ਨੂੰ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਬੰਦ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ, ਮੌਤਾਂ ਜਾਰੀ ਰਹਿਣਗੀਆਂ। ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ, ਕਾਰਕੁਨਾਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਜਾਗਰੂਕਤਾ ਫੈਲਾਉਣਾ ਅਤੇ ਕਾਨੂੰਨੀ ਕਾਰਵਾਈ ਕਰਨਾ ਹੀ ਇਸਦਾ ਹੱਲ ਹੈ।

> **ਮੁੱਖ ਨੁਕਤੇ**
>
> ਘੋੜ ਦੌੜ ਵਿੱਚ ਮੌਤਾਂ ਆਮ ਹਨ ਅਤੇ ਇਹ ਜਾਨਵਰਾਂ ਦੀ ਤਸੀਹਾ ਦਾ ਨਤੀਜਾ ਹਨ। ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਇਹ ਉਦਯੋਗ ਵੱਡਾ ਹੈ ਪਰ ਨਿਯਮਾਂ ਦੀ ਘਾਟ ਹੈ। ਪਸ਼ੂ ਅਧਿਕਾਰ ਲਹਿਰ ਵਧ ਰਹੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਤੁਸੀਂ ਬਾਈਕਾਟ ਅਤੇ ਜਾਗਰੂਕਤਾ ਰਾਹੀਂ ਮਦਦ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹੋ। ਘੋੜ ਦੌੜ ਦੇ ਨੈਤਿਕ ਵਿਕਲਪ ਮੌਜੂਦ ਹਨ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਘੋੜ ਸਵਾਰੀ ਸੈਰ-ਸਪਾਟਾ ਅਤੇ ਥੈਰੇਪੀ।

**ਮੁੱਖ ਨੁਕਤੇ**

- ਘੋੜ ਦੌੜ ਵਿੱਚ ਹਰ ਸਾਲ ਦੁਨੀਆ ਭਰ ਵਿੱਚ 1000 ਤੋਂ ਵੱਧ ਘੋੜੇ ਮਰਦੇ ਹਨ।
- ਸਭ ਤੋਂ ਆਮ ਕਾਰਨ ਹੈ ਲੱਤ ਟੁੱਟਣਾ, ਜਿਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਘੋੜੇ ਨੂੰ ਮਾਰ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
- ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਘੋੜ ਦੌੜ ਦੇ ਨਿਯਮਾਂ ਦੀ ਘਾਟ ਹੈ, ਅਤੇ ਕਾਰਕੁਨ ਪਾਬੰਦੀ ਦੀ ਮੰਗ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ।
- ਤੁਸੀਂ ਬਾਈਕਾਟ ਅਤੇ ਜਾਗਰੂਕਤਾ ਰਾਹੀਂ ਘੋੜ ਦੌੜ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਆਵਾਜ਼ ਉਠਾ ਸਕਦੇ ਹੋ।
- ਘੋੜ ਸਵਾਰੀ ਸੈਰ-ਸਪਾਟਾ ਅਤੇ ਥੈਰੇਪੀ ਨੈਤਿਕ ਵਿਕਲਪ ਹਨ।

**ਘੋੜ ਦੌੜ ਵਿੱਚ ਮੌਤਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ (ਯੂਕੇ, 2020-2025)**

| Label | Value |
| --- | --- |
| 2020 | 162 ਮੌਤਾਂ |
| 2021 | 155 ਮੌਤਾਂ |
| 2022 | 149 ਮੌਤਾਂ |
| 2023 | 141 ਮੌਤਾਂ |
| 2024 | 148 ਮੌਤਾਂ |
| 2025 | 139 ਮੌਤਾਂ |

*ਘੋੜ ਦੌੜ ਵਿੱਚ ਮੌਤਾਂ ਦੇ ਕਾਰਨ (ਯੂਕੇ, 2024)*

| ਕਾਰਨ | ਮੌਤਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ | ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ |
| --- | --- | --- |
| ਲੱਤ ਟੁੱਟਣਾ | 92 | 62% |
| ਦਿਲ ਦਾ ਦੌਰਾ | 22 | 15% |
| ਰੀੜ੍ਹ ਦੀ ਹੱਡੀ ਦੀ ਸੱਟ | 18 | 12% |
| ਫੇਫੜਿਆਂ ਵਿੱਚ ਖੂਨ ਵਹਿਣਾ | 12 | 8% |
| ਹੋਰ | 4 | 3% |

**ਘੋੜ ਦੌੜ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਕਾਰਵਾਈ ਦੇ 5 ਕਦਮ**

1. ਘੋੜ ਦੌੜ ਦੇ ਸਮਾਗਮਾਂ ਦਾ ਬਾਈਕਾਟ ਕਰੋ।
2. ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ 'ਤੇ ਘੋੜ ਦੌੜ ਦੀਆਂ ਮੌਤਾਂ ਬਾਰੇ ਜਾਗਰੂਕਤਾ ਫੈਲਾਓ।
3. ਸਥਾਨਕ ਪਸ਼ੂ ਬਚਾਅ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਨੂੰ ਦਾਨ ਕਰੋ।
4. ਆਪਣੇ ਵਿਧਾਇਕ ਨੂੰ ਪੱਤਰ ਲਿਖੋ।
5. ਪੌਦਿਆਂ-ਅਧਾਰਤ ਜੀਵਨ ਸ਼ੈਲੀ ਅਪਣਾਓ।

**ਸੰਬੰਧਿਤ ਪੜ੍ਹਾਈ**

- [How to start a farm sanctuary for rescued dairy cows in Punjab in 30 days](https://vegeco.org/pa/animal-rights/how-to-start-a-farm-sanctuary-for-rescued-dairy-cows-in-punjab-in-30-days)
- [ਵੀਲ ਕ੍ਰੇਟਸ ਬਨਾਮ ਫ੍ਰੀ-ਰੇਂਜ ਪਾਲਣ: ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਬੱਛਿਆਂ ਦਾ ਨੈਤਿਕ ਸੱਚ](https://vegeco.org/pa/animal-rights/ਵ-ਲ-ਕ-ਰ-ਟਸ-ਬਨ-ਮ-ਫ-ਰ-ਰ-ਜ-ਪ-ਲਣ-ਪ-ਜ-ਬ-ਵ-ਚ-ਬ-ਛ-ਆ-ਦ-ਨ-ਤ-ਕ-ਸ-ਚ)
- [ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਬੈਚ ਕੁਕਿੰਗ ਪਲਾਂਟ-ਅਧਾਰਤ ਮੀਲ ਪ੍ਰੈੱਪ: ਸਮਾਂ, ਪੈਸਾ ਅਤੇ ਪਸ਼ੂ ਕਲਿਆਣ ਲਈ ਪੂਰਨ ਗਾਈਡ](https://vegeco.org/pa/meal-prep/ਪ-ਜ-ਬ-ਵ-ਚ-ਬ-ਚ-ਕ-ਕ-ਗ-ਪਲ-ਟ-ਅਧ-ਰਤ-ਮ-ਲ-ਪ-ਰ-ਪ-ਸਮ-ਪ-ਸ-ਅਤ-ਪਸ-ਕਲ-ਆਣ-ਲਈ-ਪ-ਰਨ-ਗ-ਈਡ)
- [ਸੌਂਗਬਰਡ ਟ੍ਰੈਪਿੰਗ ਦਾ ਇਤਿਹਾਸ: ਭੂਮੱਧ ਸਾਗਰ ਦੇ ਪੰਛੀਆਂ ਦੀ ਤਸਕਰੀ ਅਤੇ ਨੈਤਿਕ ਫੈਸ਼ਨ ਦਾ ਸੱਚ](https://vegeco.org/pa/ethical-fashion/ਸ-ਗਬਰਡ-ਟ-ਰ-ਪ-ਗ-ਦ-ਇਤ-ਹ-ਸ-ਭ-ਮ-ਧ-ਸ-ਗਰ-ਦ-ਪ-ਛ-ਆ-ਦ-ਤਸਕਰ-ਅਤ-ਨ-ਤ-ਕ-ਫ-ਸ-ਨ-ਦ-ਸ-ਚ)
- [ਨਿਊਜ਼ੀਲੈਂਡ ਡੇਅਰੀ ਅਤੇ ਨਦੀ ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਣ ਦੀਆਂ 8 ਮਿੱਥਾਂ, ਡਿਬੰਕਡ](https://vegeco.org/pa/factory-farming/ਨ-ਊਜ-ਲ-ਡ-ਡ-ਅਰ-ਅਤ-ਨਦ-ਪ-ਰਦ-ਸ-ਣ-ਦ-ਆ-8-ਮ-ਥ-ਡ-ਬ-ਕਡ)

---

Cite as: VegEco, "9 ਅਸਲ ਤੱਥ ਘੋੜ ਦੌੜ ਦੀਆਂ ਮੌਤਾਂ ਬਾਰੇ ਜੋ 2026 ਵਿੱਚ ਪੰਜਾਬ ਨੂੰ ਜਾਣਨੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ", https://vegeco.org/pa/animal-rights/9-ਅਸਲ-ਤ-ਥ-ਘ-ੜ-ਦ-ੜ-ਦ-ਆ-ਮ-ਤ-ਬ-ਰ-ਜ-2026-ਵ-ਚ-ਪ-ਜ-ਬ-ਨ-ਜ-ਣਨ-ਚ-ਹ-ਦ-ਹਨ